Bài viết theo Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15, Nghị định 252/2026/NĐ-CP, Nghị định 254/2026/NĐ-CP và Thông tư 99/2025/TT-BTC
Doanh nghiệp mới thành lập trong năm 2026 bước vào một bộ quy định đã thay gần hết so với vài năm trước: luật quản lý thuế mới, nghị định hóa đơn mới, chế độ kế toán mới. Bài này gom các việc phải làm theo thứ tự, và mỗi mốc đều dẫn tới bài chi tiết tương ứng.
Việc thứ nhất: đăng ký thuế
Điều 6 Nghị định 252/2026/NĐ-CP nêu rõ việc đăng ký thuế được thực hiện bằng phương thức điện tử hoặc tự động thông qua Hệ thống thông tin quản lý thuế.
Thông tin đăng ký thuế được cơ quan thuế tiếp nhận từ cơ quan đăng ký kinh doanh qua kết nối, chia sẻ dữ liệu theo cơ chế một cửa liên thông. Khi đó người nộp thuế không phải làm thủ tục đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế.
Thời hạn đăng ký thuế của nhóm này chính là thời hạn đăng ký doanh nghiệp theo pháp luật doanh nghiệp. Áp dụng cho cả đơn vị phụ thuộc và địa điểm kinh doanh.
Nhóm phải đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế có thời hạn lần đầu là 10 ngày làm việc, tính từ các mốc sau:
| Trường hợp | Đếm 10 ngày làm việc từ |
|---|---|
| Tổ chức thuộc diện đăng ký hoạt động, kinh doanh | Ngày được cấp giấy phép thành lập và hoạt động, quyết định thành lập hoặc giấy tờ tương đương; hoặc ngày khai trương chi nhánh, văn phòng giao dịch của tổ chức tín dụng |
| Tổ chức, cá nhân kinh doanh không thuộc diện đăng ký kinh doanh | Ngày bắt đầu hoạt động kinh doanh |
| Nhà thầu, nhà thầu phụ nước ngoài khai nộp thuế trực tiếp | Ngày ký hợp đồng nhận thầu; hoặc ngày ký hợp đồng, hiệp định dầu khí |
| Cá nhân trực tiếp đăng ký thuế | Ngày phát sinh nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân |
| Tổ chức, cá nhân khác chưa có mã số thuế | Ngày phát sinh nghĩa vụ với ngân sách nhà nước |
Riêng việc đăng ký thuế lần đầu cho người phụ thuộc có mốc khác: chậm nhất là ngày 31/12 của năm tính thuế.
Việc thứ hai: chọn kỳ khai thuế giá trị gia tăng
Doanh nghiệp mới bắt đầu hoạt động được chọn khai thuế giá trị gia tăng theo quý ngay từ đầu, theo Điều 19 Thông tư 89/2026/TT-BTC. Sau khi kinh doanh đủ 12 tháng thì từ năm dương lịch kế tiếp mới căn cứ doanh thu năm trước liền kề để xác định lại kỳ khai.
Doanh thu năm đầu trên 50 tỷ đồng, kể cả khi hoạt động chưa đủ 12 tháng, thì kê khai theo tháng kể từ năm dương lịch kế tiếp.
Xem thêm: Lịch khai và nộp thuế: kỳ tính thuế và hạn nộp hồ sơ theo quy định mới
Việc thứ ba: đăng ký hóa đơn điện tử
Từ ngày 01/7/2026, hóa đơn điện tử theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP và Thông tư 91/2026/TT-BTC. Doanh nghiệp mới phải xác định mình thuộc nhóm nào trước khi đăng ký.
- Hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế là hình thức mặc định cho phần lớn doanh nghiệp.
- Hóa đơn điện tử không có mã dành cho một số ngành nghề cụ thể và phải đủ điều kiện hạ tầng công nghệ thông tin.
- Hóa đơn từ máy tính tiền bắt buộc với cơ sở bán hàng trực tiếp đến người tiêu dùng như bán lẻ, ăn uống, nhà hàng, khách sạn, vận tải hành khách. Đã đăng ký hóa đơn có mã hoặc không mã thì không bắt buộc đăng ký thêm loại này.
Xem thêm: Hóa đơn điện tử từ ngày 01/7/2026: Nghị định 254/2026 thay Nghị định 123/2020
Việc thứ tư: chọn chế độ kế toán và phương pháp tính giá
Chế độ kế toán doanh nghiệp hiện hành là Thông tư 99/2025/TT-BTC, áp dụng từ năm tài chính 2026, cho doanh nghiệp thuộc mọi lĩnh vực và mọi thành phần kinh tế. Doanh nghiệp nhỏ và vừa cần xác định rõ mình theo thông tư này hay theo Thông tư 133/2016/TT-BTC, rồi giữ nhất quán cả năm.
Cùng lúc đó phải chốt phương pháp tính giá xuất kho và ghi vào quy chế kế toán nội bộ, vì đổi giữa chừng thì phải trình bày như thay đổi chính sách kế toán.
Xem thêm: Chế độ kế toán doanh nghiệp theo Thông tư 99/2025 và việc phải làm khi chuyển đổi
Việc thứ năm: hồ sơ lao động và bảo hiểm
- Ký hợp đồng lao động đúng loại theo bản chất công việc, vì pháp luật xác định quan hệ theo nội dung thực tế.
- Xây dựng quy chế trả lương, tách rõ khoản cố định và khoản biến động theo kết quả công việc, vì đây là căn cứ xác định phần phải đóng bảo hiểm.
- Đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc và bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động thuộc diện.
- Thu hồ sơ người phụ thuộc của người lao động để đăng ký giảm trừ gia cảnh, chậm nhất ngày 31/12 của năm tính thuế.
Xem thêm: Mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc: tỷ lệ, căn cứ đóng và hạn nộp
Hai khoản có thể được miễn
Doanh nghiệp nhỏ trong năm 2026 có hai khoản nhẹ hẳn so với trước.
- Lệ phí môn bài đã chấm dứt thu nộp, nên khoản này không còn nằm trong danh sách việc đầu năm.
- Miễn thuế thu nhập doanh nghiệp cho doanh nghiệp có tổng doanh thu năm từ 1 tỷ đồng trở xuống, theo khoản 14a Điều 4 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp được bổ sung bằng Luật số 09/2026/QH16 và mức cụ thể tại Nghị định 141/2026/NĐ-CP.
Xem thêm: Doanh nghiệp doanh thu năm từ 1 tỷ đồng trở xuống được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp
Bảng mốc thời gian tóm tắt
| Việc | Mốc |
|---|---|
| Đăng ký thuế qua một cửa liên thông | Trùng thời hạn đăng ký doanh nghiệp, không phải làm thủ tục riêng |
| Đăng ký thuế trực tiếp lần đầu | 10 ngày làm việc kể từ mốc tương ứng |
| Đăng ký thuế lần đầu cho người phụ thuộc | Chậm nhất 31/12 của năm tính thuế |
| Khai thuế giá trị gia tăng theo tháng | Chậm nhất ngày 20 của tháng sau |
| Khai thuế giá trị gia tăng theo quý | Chậm nhất ngày cuối cùng của tháng đầu quý sau |
| Tạm nộp thuế thu nhập doanh nghiệp quý | Chậm nhất ngày cuối cùng của tháng đầu quý sau |
| Quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp | Ngày cuối cùng của tháng thứ 03 kể từ khi kết thúc kỳ quyết toán |
| Nộp báo cáo tài chính năm | Chậm nhất 90 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán năm |
| Đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc | Chậm nhất ngày cuối cùng của tháng tiếp theo |
Với văn phòng kế toán dịch vụ nhận khách mới, phần dễ sót nhất là các mốc chỉ xuất hiện đúng một lần trong đời doanh nghiệp. Phần mềm kế toán VFRS dựng sẵn danh mục việc phải làm cho khách mới và theo dõi từng mốc, xem tại <a href=”https://app.vfrs.vn” target=”_blank” rel=”noopener”>app.vfrs.vn. Kế toán muốn học cách dùng AI để dựng bộ sổ đầu tiên nhanh hơn thì có khoá học tại <a href=”https://ai.ketoanthue.net/” target=”_blank” rel=”noopener”>ai.ketoanthue.net.
Thành lập công ty xong có phải lên cơ quan thuế đăng ký mã số thuế nữa không?
Không, nếu thuộc diện đăng ký thuế theo cơ chế một cửa liên thông. Điều 6 Nghị định 252/2026/NĐ-CP nêu rõ khi thông tin đăng ký thuế được cơ quan thuế tiếp nhận từ cơ quan đăng ký kinh doanh qua kết nối chia sẻ dữ liệu thì người nộp thuế không phải làm thủ tục đăng ký thuế trực tiếp.
Công ty mới thành lập được khai thuế giá trị gia tăng theo quý không?
Được. Điều 19 Thông tư 89/2026/TT-BTC cho người nộp thuế mới bắt đầu hoạt động kinh doanh lựa chọn khai theo quý. Sau khi đủ 12 tháng hoạt động thì từ năm dương lịch kế tiếp mới xác định lại theo doanh thu năm trước liền kề.
Doanh nghiệp mới có phải nộp lệ phí môn bài không?
Lệ phí môn bài đã chấm dứt thu nộp, nên khoản này không còn trong danh sách việc phải làm đầu năm của doanh nghiệp mới.
Đăng ký người phụ thuộc cho nhân viên chậm nhất khi nào?
Đăng ký thuế lần đầu cho người phụ thuộc chậm nhất là ngày 31/12 của năm tính thuế, theo điểm a.4 khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026/NĐ-CP.
Nhà thầu nước ngoài khai nộp thuế trực tiếp thì đăng ký thuế trong bao lâu?
10 ngày làm việc kể từ ngày ký hợp đồng nhận thầu, hoặc ngày ký hợp đồng, hiệp định dầu khí.
- Nghị định 252/2026/NĐ-CP hướng dẫn Luật Quản lý thuế, hiệu lực từ ngày 01/7/2026, Điều 6 và Điều 10
- Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, hiệu lực từ ngày 01/7/2026, Điều 10
- Thông tư 89/2026/TT-BTC hướng dẫn Luật Quản lý thuế và Nghị định 252/2026/NĐ-CP, Điều 19
- Nghị định 254/2026/NĐ-CP về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử, hiệu lực từ ngày 01/7/2026, Điều 6
- Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp, hiệu lực từ ngày 01/01/2026, Điều 25
- Luật số 09/2026/QH16 và Nghị định 141/2026/NĐ-CP về miễn thuế thu nhập doanh nghiệp theo ngưỡng doanh thu