Bài viết theo Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13, được sửa đổi bởi Luật số 90/2025/QH15 và Luật Công nghệ cao số 133/2025/QH15
Khoản 21 Điều 16 được viết lại thành một nhóm miễn thuế riêng cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và công nghiệp công nghệ số. Ba trong bốn nhóm hàng hóa phải thông báo trước với cơ quan hải quan, một nhóm thì không.
- Bốn nhóm hàng hóa nhập khẩu được miễn thuế để phát triển khoa học, công nghệ.
- Nhóm nguyên liệu, vật tư, linh kiện được miễn trong thời hạn 05 năm kể từ khi bắt đầu nghiên cứu, sản xuất.
- Từ 01/07/2026, nhóm này mở rộng cho doanh nghiệp công nghệ chiến lược và doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao.
- Hàng tạo tài sản cố định áp dụng cho cả dự án mới và dự án mở rộng.
- Ba trong bốn nhóm phải thông báo hàng hóa miễn thuế dự kiến nhập khẩu với cơ quan hải quan.
- Khoản 18 Điều 16 cũ đã bị bãi bỏ.
- Hàng hư hỏng, mất mát khi đang chịu giám sát hải quan được giảm thuế theo tỷ lệ tổn thất.
- Mất mát toàn bộ thì không phải nộp thuế.
Bốn nhóm hàng hóa được miễn thuế
| Điểm | Hàng hóa | Thông báo trước với hải quan |
|---|---|---|
| a | Máy móc, thiết bị, phụ tùng, vật tư chuyên dùng, tài liệu, sách báo khoa học chuyên dùng sử dụng trực tiếp cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, công nghiệp công nghệ số | Không |
| b | Hàng hóa nhập khẩu để tạo tài sản cố định của dự án đầu tư phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, công nghiệp công nghệ số | Có |
| c | Nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập khẩu để sản xuất, nghiên cứu của các tổ chức, doanh nghiệp thuộc diện, miễn trong 05 năm | Có |
| d | Nguyên liệu, vật tư, linh kiện trong nước chưa sản xuất được phục vụ trực tiếp sản xuất sản phẩm công nghệ số; nguyên liệu, vật tư, linh kiện nhập khẩu để nghiên cứu, sản xuất thử nghiệm của trung tâm nghiên cứu và phát triển | Có |
Luật số 90/2025/QH15 thay cụm dẫn chiếu tại khoản 1 Điều 17 thành các điểm b, c và d khoản 21.
Nghĩa là chỉ ba điểm b, c, d thuộc diện phải thông báo hàng hóa miễn thuế dự kiến nhập khẩu với cơ quan hải quan.
Cùng lúc, khoản 18 Điều 16 bị bãi bỏ, nên các hồ sơ còn viện dẫn khoản 18 cần cập nhật.
Hàng tạo tài sản cố định gồm những gì
- Máy móc, thiết bị; linh kiện, chi tiết, bộ phận rời, phụ tùng để lắp ráp đồng bộ hoặc sử dụng đồng bộ với máy móc, thiết bị; nguyên liệu, vật tư dùng để chế tạo máy móc, thiết bị hoặc chế tạo linh kiện, phụ tùng của máy móc, thiết bị.
- Phương tiện vận tải chuyên dùng trong dây chuyền công nghệ sử dụng trực tiếp cho hoạt động sản xuất của dự án.
- Vật tư xây dựng trong nước chưa sản xuất được.
Ưu đãi này áp dụng cho cả dự án đầu tư mới và dự án đầu tư mở rộng.
Miễn thuế 05 năm cho nguyên liệu, vật tư
Từ ngày 01/07/2026, điểm c khoản 21 Điều 16 áp dụng cho các đối tượng sau, với thời hạn miễn thuế nhập khẩu 05 năm kể từ khi bắt đầu nghiên cứu, sản xuất.
- Tổ chức khoa học và công nghệ.
- Doanh nghiệp công nghệ chiến lược.
- Doanh nghiệp công nghệ cao.
- Doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao theo quy định của pháp luật về công nghệ cao.
- Doanh nghiệp khoa học và công nghệ.
- Trung tâm đổi mới sáng tạo.
Luật Công nghệ cao số 133/2025/QH15 viết lại điểm c, bổ sung doanh nghiệp công nghệ chiến lược và doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao.
Bản trước đó gắn với doanh nghiệp thành lập mới từ dự án đầu tư sản xuất sản phẩm công nghệ cao đã được cấp Giấy chứng nhận; bản mới bỏ điều kiện thành lập mới đó.
Cùng đợt sửa này, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp cũng thêm mức 10% trong 25 năm cho nhóm công nghệ chiến lược.
Giảm thuế và hoàn thuế
- Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu đang trong quá trình giám sát của cơ quan hải quan mà bị hư hỏng, mất mát, được cơ quan có thẩm quyền giám định chứng nhận, thì được giảm thuế tương ứng tỷ lệ tổn thất thực tế.
- Hư hỏng, mất mát toàn bộ thì không phải nộp thuế.
- Đã nộp thuế nhưng không có hàng hoặc nhập, xuất ít hơn so với số đã nộp thuế: được hoàn thuế.
- Đã nộp thuế xuất khẩu mà hàng phải tái nhập: được hoàn thuế xuất khẩu và không phải nộp thuế nhập khẩu.
- Đã nộp thuế nhập khẩu mà hàng phải tái xuất: được hoàn thuế nhập khẩu.
Việc cần làm
- Xác định doanh nghiệp có thuộc sáu nhóm đối tượng của điểm c hay không.
- Chốt ngày bắt đầu nghiên cứu, sản xuất, vì đó là mốc đếm 05 năm.
- Phân loại hàng nhập khẩu theo bốn điểm a, b, c, d, vì thủ tục khác nhau.
- Với ba nhóm b, c, d: lập thông báo hàng hóa miễn thuế dự kiến nhập khẩu gửi cơ quan hải quan.
- Rà lại hồ sơ còn viện dẫn khoản 18 Điều 16 và thay bằng khoản 21.
- Dự án mở rộng: nhớ ưu đãi hàng tạo tài sản cố định áp dụng cho cả dự án mở rộng.
- Hàng hư hỏng khi đang chịu giám sát hải quan: xin chứng thư giám định để làm căn cứ giảm thuế.
- Doanh nghiệp công nghệ cao: đối chiếu thêm ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp theo cùng đợt sửa đổi.
Hàng nhập khẩu cho nghiên cứu khoa học có được miễn thuế không?
Có. Khoản 21 Điều 16 Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu miễn thuế cho bốn nhóm hàng hóa nhập khẩu để phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và công nghiệp công nghệ số.
Nguyên liệu, vật tư nhập khẩu được miễn thuế bao lâu?
Trong thời hạn 05 năm kể từ khi bắt đầu nghiên cứu, sản xuất.
Những đối tượng nào được miễn thuế 05 năm?
Tổ chức khoa học và công nghệ, doanh nghiệp công nghệ chiến lược, doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao, doanh nghiệp khoa học và công nghệ, và trung tâm đổi mới sáng tạo.
Có phải thông báo trước với hải quan không?
Với các điểm b, c và d khoản 21 Điều 16 thì người nộp thuế phải thông báo hàng hóa miễn thuế dự kiến nhập khẩu với cơ quan hải quan. Điểm a không thuộc diện này.
Dự án mở rộng có được miễn thuế hàng tạo tài sản cố định không?
Có. Dự án đầu tư ở đây bao gồm cả dự án đầu tư mới và dự án đầu tư mở rộng.
Khoản 18 Điều 16 còn hiệu lực không?
Không. Khoản 18 Điều 16 đã bị bãi bỏ bởi Luật số 90/2025/QH15.
Hàng bị hỏng trong quá trình hải quan giám sát có được giảm thuế không?
Có, khi được cơ quan, tổ chức có thẩm quyền giám định chứng nhận. Mức giảm thuế tương ứng với tỷ lệ tổn thất thực tế; hư hỏng, mất mát toàn bộ thì không phải nộp thuế.
Nộp thuế xuất khẩu rồi mà hàng phải tái nhập thì sao?
Được hoàn thuế xuất khẩu và không phải nộp thuế nhập khẩu.
- Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13, Điều 16, Điều 17, Điều 18 và Điều 19
- Luật số 90/2025/QH15, Điều 5, hiệu lực từ ngày 01/07/2025
- Luật Công nghệ cao số 133/2025/QH15, khoản 6 Điều 25, hiệu lực từ ngày 01/07/2026
[…] Xem thêm: Miễn thuế nhập khẩu cho khoa học, công nghệ […]