Giao dịch liên kết: khi nào được miễn lập hồ sơ xác định giá

Bài viết theo Nghị định số 255/2026/NĐ-CP quy định về quản lý thuế đối với các giao dịch liên kết, hiệu lực từ ngày 01/07/2026

Có giao dịch liên kết là phải kê khai. Nhưng lập hồ sơ xác định giá là việc nặng hơn nhiều, và Nghị định 255/2026 mở ba cửa miễn. Biết mình rơi vào cửa nào giúp doanh nghiệp khỏi làm thừa một bộ hồ sơ tốn kém, hoặc khỏi thiếu một bộ hồ sơ bắt buộc.

Nắm nhanh

Nghị định 255/2026 hiệu lực 01/07/2026, thay Nghị định 132/2020 đã hết hiệu lực.
Hồ sơ gồm bốn phần: thông tin quan hệ liên kết, Hồ sơ quốc gia, Hồ sơ toàn cầu, và Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia.
Hồ sơ phải lập trước thời điểm kê khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp hằng năm.
Miễn cả kê khai lẫn lập hồ sơ: chỉ giao dịch với bên liên kết nộp thuế tại Việt Nam, cùng thuế suất, không bên nào hưởng ưu đãi.
Miễn lập hồ sơ khi tổng doanh thu dưới 50 tỷ đồng và tổng giao dịch liên kết dưới 30 tỷ đồng.
Miễn lập hồ sơ khi doanh thu dưới 500 tỷ đồng và tỷ suất lợi nhuận đạt ngưỡng: phân phối 5%, sản xuất 10%, gia công 15%.
Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia áp cho tập đoàn có doanh thu hợp nhất toàn cầu từ 750 triệu Euro.
Kê khai giá giao dịch liên kết không được làm giảm nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp tại Việt Nam.

Hồ sơ gồm những gì

Điểm d khoản 2 Điều 18 liệt kê bốn thành phần.

Thành phần	Nội dung	Phụ lục
Thông tin quan hệ liên kết và giao dịch liên kết	Kê khai kèm Tờ khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp	Phụ lục I
Hồ sơ quốc gia	Danh mục nội dung thông tin, tài liệu theo quy định	Phụ lục II
Hồ sơ toàn cầu	Danh mục nội dung thông tin, tài liệu theo quy định	Phụ lục III
Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia của Công ty mẹ tối cao	Theo Điều 19	Phụ lục IV

Ngoài Phụ lục I, khoản 2 Điều 18 còn buộc kê khai thông tin theo Phụ lục II và Phụ lục III và nộp cùng Tờ khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp.

Hồ sơ phải có trước ngày quyết toán, không phải khi bị hỏi

Khoản 3 Điều 18 quy định hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết được lập trước thời điểm kê khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp hằng năm, và phải lưu giữ, xuất trình theo yêu cầu cung cấp thông tin của cơ quan thuế.

Lập hồ sơ sau khi có quyết định thanh tra là đã trễ. Đây cũng là lý do việc phân tích so sánh nên làm song song với việc khóa sổ, thay vì chờ.

Dữ liệu, chứng từ dùng làm căn cứ phân tích, so sánh phải nêu rõ nguồn gốc xuất xứ. Nếu dữ liệu đối tượng so sánh độc lập là số liệu kế toán thì phải lưu và cung cấp bản mềm dưới định dạng bảng tính.

Cửa thứ nhất: miễn cả kê khai lẫn lập hồ sơ

Khoản 1 Điều 20 dành cho trường hợp giao dịch liên kết hoàn toàn trong nước và không có chênh lệch thuế. Phải đủ ba điều kiện cùng lúc.

Chỉ phát sinh giao dịch với các bên liên kết là đối tượng nộp thuế thu nhập doanh nghiệp tại Việt Nam.
Các bên áp dụng cùng mức thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp với người nộp thuế.
Không bên nào được hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp trong kỳ tính thuế.

Người nộp thuế thuộc diện này được miễn kê khai tại Mục III và Mục IV Phụ lục I, và miễn lập hồ sơ xác định giá, nhưng vẫn phải kê khai căn cứ miễn trừ tại Mục I và Mục II Phụ lục I. Miễn không có nghĩa là bỏ trống tờ khai.

Một bên hưởng ưu đãi là mất cửa miễn

Điều kiện thứ ba loại trừ cả trường hợp bên kia đang trong thời gian miễn thuế, giảm thuế theo dự án đầu tư hay theo địa bàn.

Doanh nghiệp trong nhóm có một công ty đang hưởng ưu đãi thì toàn bộ giao dịch với công ty đó rơi ra ngoài cửa miễn này, phải xét tiếp hai cửa còn lại ở khoản 2.

Cửa thứ hai và thứ ba: vẫn kê khai, miễn lập hồ sơ

Khoản 2 Điều 20 giữ nghĩa vụ kê khai theo Phụ lục I nhưng bỏ nghĩa vụ lập hồ sơ, trong ba trường hợp.

Trường hợp	Điều kiện
a) Quy mô nhỏ	Tổng doanh thu phát sinh của kỳ tính thuế dưới 50 tỷ đồng và tổng giá trị tất cả giao dịch liên kết phát sinh trong kỳ dưới 30 tỷ đồng
b) Đã ký thỏa thuận trước	Đã ký Thỏa thuận trước về phương pháp xác định giá tính thuế và nộp báo cáo thường niên. Giao dịch ngoài phạm vi thỏa thuận vẫn phải kê khai theo Điều 18
c) Đạt ngưỡng tỷ suất lợi nhuận	Doanh thu dưới 500 tỷ đồng, không phát sinh doanh thu, chi phí từ khai thác, sử dụng tài sản vô hình, và đạt tỷ suất lợi nhuận thuần theo lĩnh vực

Ngưỡng tỷ suất lợi nhuận theo lĩnh vực

Lĩnh vực	Tỷ suất lợi nhuận thuần chưa trừ chi phí lãi vay và thuế thu nhập doanh nghiệp, trên doanh thu thuần
Phân phối	Từ 5% trở lên
Sản xuất	Từ 10% trở lên
Gia công	Từ 15% trở lên

Tỷ suất này không bao gồm chênh lệch doanh thu và chi phí của hoạt động tài chính. Doanh nghiệp làm nhiều lĩnh vực thì cách áp phụ thuộc vào mức độ tách được số liệu.

Mức độ hạch toán riêng	Cách áp tỷ suất
Tách riêng được cả doanh thu và chi phí từng lĩnh vực	Áp tỷ suất tương ứng với từng lĩnh vực
Tách riêng được doanh thu nhưng không tách được chi phí	Phân bổ chi phí theo tỷ lệ doanh thu của từng lĩnh vực rồi áp tỷ suất tương ứng
Không tách riêng được cả doanh thu và chi phí	Áp tỷ suất của lĩnh vực có tỷ suất cao nhất

Không tách được số liệu là bị áp mức khó nhất

Doanh nghiệp vừa gia công vừa phân phối mà không tách được doanh thu và chi phí sẽ phải đạt 15%, tức mức của gia công, cho toàn bộ hoạt động.

Chênh lệch giữa 5% và 15% rất lớn, nên việc tổ chức sổ sách tách theo lĩnh vực mang giá trị tiền bạc rõ ràng.

Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia

Điều 19 áp ngưỡng doanh thu hợp nhất toàn cầu từ 750 triệu Euro trở lên trong năm tài chính liền kề trước năm báo cáo.

Vị trí của doanh nghiệp	Nghĩa vụ
Là Công ty mẹ tối cao tại Việt Nam	Lập và nộp Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia theo Phụ lục IV cho cơ quan thuế
Có Công ty mẹ tối cao ở nước ngoài	Không phải nộp báo cáo nếu công ty mẹ đã nộp ở nước cư trú và báo cáo được trao đổi tự động cho cơ quan thuế Việt Nam theo Thỏa thuận của Nhà chức trách có thẩm quyền; hoặc công ty mẹ chỉ định một tổ chức thay mặt nộp và đủ các điều kiện luật nêu

Ở cả hai trường hợp miễn nộp, doanh nghiệp Việt Nam vẫn phải gửi Thông báo về đối tượng nộp Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia cho cơ quan thuế Việt Nam. Miễn nộp báo cáo không đồng nghĩa miễn thông báo.

Nghĩa vụ nền

Kê khai, xác định giá giao dịch liên kết không làm giảm nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp tại Việt Nam.
Chứng minh việc thực hiện phân tích, so sánh và lựa chọn phương pháp xác định giá.
Kê khai thông tin theo Phụ lục I, II, III và nộp cùng Tờ khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp.
Lập, lưu giữ và cung cấp hồ sơ khi cơ quan thuế yêu cầu, chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính đầy đủ, chính xác.

Doanh nghiệp nhỏ có giao dịch liên kết thì phải làm gì?

Vẫn phải kê khai theo Phụ lục I nộp cùng tờ khai quyết toán, nhưng được miễn lập hồ sơ xác định giá nếu tổng doanh thu của kỳ tính thuế dưới 50 tỷ đồng và tổng giá trị tất cả giao dịch liên kết trong kỳ dưới 30 tỷ đồng, theo điểm a khoản 2 Điều 20 Nghị định số 255/2026/NĐ-CP.

Giao dịch chỉ với công ty trong nước có được miễn hoàn toàn không?

Được miễn kê khai tại Mục III, Mục IV Phụ lục I và miễn lập hồ sơ, với ba điều kiện cùng lúc: chỉ giao dịch với bên liên kết nộp thuế thu nhập doanh nghiệp tại Việt Nam, cùng mức thuế suất, và không bên nào hưởng ưu đãi thuế trong kỳ. Nhưng vẫn phải kê khai căn cứ miễn trừ tại Mục I, Mục II Phụ lục I.

Công ty con đang hưởng ưu đãi thuế thì sao?

Mất cửa miễn tại khoản 1 Điều 20, vì điều kiện là không bên nào được hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp trong kỳ tính thuế. Khi đó phải xét tiếp các trường hợp miễn lập hồ sơ tại khoản 2.

Tỷ suất lợi nhuận bao nhiêu thì được miễn lập hồ sơ?

Doanh thu dưới 500 tỷ đồng, không phát sinh doanh thu, chi phí từ hoạt động khai thác, sử dụng tài sản vô hình, và tỷ suất lợi nhuận thuần chưa trừ chi phí lãi vay và thuế thu nhập doanh nghiệp trên doanh thu thuần đạt: phân phối từ 5%, sản xuất từ 10%, gia công từ 15%. Tỷ suất này không bao gồm chênh lệch doanh thu và chi phí của hoạt động tài chính.

Làm nhiều lĩnh vực mà sổ sách không tách riêng thì tính thế nào?

Áp tỷ suất lợi nhuận thuần của lĩnh vực có tỷ suất cao nhất. Tách riêng được doanh thu nhưng không tách được chi phí thì phân bổ chi phí theo tỷ lệ doanh thu rồi áp tỷ suất tương ứng từng lĩnh vực.

Hồ sơ xác định giá phải lập khi nào?

Trước thời điểm kê khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp hằng năm, theo khoản 3 Điều 18. Hồ sơ phải được lưu giữ và xuất trình theo yêu cầu cung cấp thông tin của cơ quan thuế.

Ngưỡng nào phải nộp Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia?

Doanh thu hợp nhất toàn cầu trong năm tài chính liền kề trước năm báo cáo tương đương từ 750 triệu Euro trở lên. Công ty mẹ tối cao tại Việt Nam thuộc ngưỡng này phải lập và nộp theo Phụ lục IV.

Công ty mẹ ở nước ngoài đã nộp báo cáo rồi thì Việt Nam có phải nộp không?

Không phải nộp nếu công ty mẹ tối cao có nghĩa vụ lập và nộp tại nước cư trú và báo cáo được trao đổi tự động cho cơ quan thuế Việt Nam theo Thỏa thuận của Nhà chức trách có thẩm quyền. Nhưng doanh nghiệp tại Việt Nam vẫn phải gửi Thông báo về đối tượng nộp Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia cho cơ quan thuế Việt Nam.

Nghị định số 255/2026/NĐ-CP quy định về quản lý thuế đối với các giao dịch liên kết, Điều 18, Điều 19, Điều 20
Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, Điều 37

Xem thêm: Giao dịch liên kết: khi nào thành bên liên kết và chi phí nào bị loại

Chia sẻ bài viếtFacebook Zalo X