Ủy nhiệm thu thuế: thu khoản nào và chi phí bao nhiêu

Bài viết theo Thông tư số 89/2026/TT-BTC hướng dẫn Luật Quản lý thuế và Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, cả ba hiệu lực từ ngày 01/07/2026

Có những khoản thuế mà cơ quan thuế không tự đi thu từng nhà, chẳng hạn thuế sử dụng đất của hộ gia đình. Điều 95 Thông tư 89 dựng khung cho việc giao lại việc thu đó cho một bên khác, kèm mức chi phí có trần và một chuỗi nghĩa vụ báo cáo khá chặt.

Ba nhóm khoản được ủy nhiệm thu

• Thuế sử dụng đất nông nghiệp của hộ gia đình, cá nhân.
• Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp của hộ gia đình, cá nhân.
• Các loại thuế và khoản thu khác theo quyết định của Cục trưởng Cục Thuế.

Ủy nhiệm bằng quyết định rồi ký hợp đồng

• Việc ủy nhiệm thu thực hiện theo quyết định của Cục trưởng Cục Thuế, trên cơ sở đề nghị của Thuế tỉnh.
• Quyết định phải ghi rõ địa bàn ủy nhiệm thu, loại thuế và khoản thu khác được ủy nhiệm, cùng mức kinh phí ủy nhiệm thu.
• Sau quyết định là hợp đồng giữa cơ quan thuế và bên được ủy nhiệm thu, lập theo mẫu số 01/UNT.
• Hết thời hạn hoặc chấm dứt hợp đồng do một bên vi phạm thì hai bên lập Biên bản thanh lý theo mẫu số 02/UNT.

Trần chi phí là 6%

Mức kinh phí ủy nhiệm thu được xác định bằng tỷ lệ phần trăm trên tổng số tiền thuế và khoản thu khác ghi trong hợp đồng. Cục trưởng Cục Thuế quyết định mức phù hợp với từng địa bàn, và mức bình quân không vượt quá 6% trên tổng số tiền thuộc phạm vi ủy nhiệm đã được nộp vào ngân sách nhà nước. Cục Thuế được điều hòa kinh phí ủy nhiệm thu giữa các địa phương, và khoản chi này được bố trí ngoài định mức chi quản lý hành chính.

Bên được ủy nhiệm phải làm gì

Về nhân sự và phạm vi

• Bố trí nhân viên đủ tiêu chuẩn để thực hiện hợp đồng đã ký.
• Không được ủy nhiệm lại cho bất cứ bên thứ ba nào việc thực hiện hợp đồng đã ký với cơ quan thuế.

Về thông báo và đôn đốc

• Gửi thông báo về việc nộp thuế và khoản thu khác, các quyết định truy thu, xử phạt, thông báo tiền nợ, tiền phạt và tiền chậm nộp.
• Đôn đốc người nộp thuế thực hiện nộp vào ngân sách nhà nước.

Về biên lai và chứng từ thu

• Tổ chức thu tiền thuế và các khoản thu khác, cấp biên lai thu và chứng từ thu cho người nộp thuế, quản lý và sử dụng chứng từ thu đúng quy định.
• Muốn dùng biên lai thu, chứng từ thu do cơ quan thuế phát hành thì phải có văn bản đề nghị gửi cơ quan thuế.
• Tự phát hành biên lai thu, chứng từ thu thì phải đăng ký, phát hành và báo cáo tình hình sử dụng với cơ quan thuế theo quy định về biên lai thu, chứng từ thu.

Về nộp tiền vào ngân sách

• Bên được ủy nhiệm thu được cấp mã số thuế để nộp tiền đã thu được vào ngân sách nhà nước theo hợp đồng.
• Nộp đầy đủ, kịp thời vào Kho bạc Nhà nước hoặc ngân hàng thương mại nơi Kho bạc Nhà nước mở tài khoản, theo thời hạn tại khoản 2 Điều 25 Nghị định 252/2026.
• Số phải nộp vào ngân sách là tổng số tiền đã ghi thu trên các biên lai thu, chứng từ thu.
• Khi nộp phải lập bảng kê biên lai thu, chứng từ thu và lập chứng từ nộp ngân sách nhà nước. Kho bạc Nhà nước chuyển chứng từ cho cơ quan thuế để theo dõi và quản lý.

Hai mốc báo cáo phải nhớ

Xem thêm: Khoanh tiền thuế nợ: sáu nhóm và giấy tờ cần có