02/09/2026
Mua bán và chế tác vàng, bạc, đá quý nộp thuế giá trị gia tăng theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng, khác với phương pháp khấu trừ mà phần lớn doanh nghiệp đang dùng. Điều 22 Nghị định 181/2025/NĐ-CP quy định cách tính, kèm một mốc thời gian quan trọng: giá trị gia tăng âm không được mang sang năm sau.
- Số thuế phải nộp bằng giá trị gia tăng nhân thuế suất áp dụng cho hoạt động mua bán, chế tác vàng, bạc, đá quý.
- Giá trị gia tăng bằng giá thanh toán bán ra trừ giá thanh toán mua vào tương ứng.
- Giá bán ra gồm cả tiền công chế tác, thuế giá trị gia tăng và các khoản phụ thu, phí thu thêm mà bên bán được hưởng.
- Cơ sở kinh doanh phải hạch toán riêng hoạt động này.
- Giá trị gia tăng âm được bù trừ và kết chuyển trong năm; hết năm dương lịch thì không được chuyển tiếp sang năm sau.
Cách tính
Thuế giá trị gia tăng phải nộp = Giá trị gia tăng nhân thuế suất.
Giá trị gia tăng = Giá thanh toán của vàng, bạc, đá quý bán ra trừ Giá thanh toán của vàng, bạc, đá quý mua vào tương ứng.
| Yếu tố | Cách xác định |
|---|---|
| Giá thanh toán bán ra | Giá thực tế bán ghi trên hóa đơn bán vàng, bạc, đá quý, bao gồm cả tiền công chế tác nếu có, thuế giá trị gia tăng và các khoản phụ thu, phí thu thêm mà bên bán được hưởng |
| Giá thanh toán mua vào | Giá trị vàng, bạc, đá quý mua vào hoặc nhập khẩu, đã có thuế giá trị gia tăng, dùng cho phần bán ra tương ứng |
Tiền công chế tác được tính vào giá thanh toán bán ra, nên cửa hàng tách riêng tiền công trên hóa đơn vẫn phải cộng vào khi xác định giá trị gia tăng. Việc tách hay gộp trên hóa đơn không làm thay đổi số thuế phải nộp của hoạt động này.
Hạch toán riêng
Cơ sở kinh doanh có hoạt động mua, bán, chế tác vàng, bạc, đá quý phải hạch toán riêng hoạt động này để nộp thuế theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng. Doanh nghiệp kinh doanh nhiều mảng cần thiết kế hệ thống tài khoản chi tiết ngay từ đầu, tách doanh thu, giá vốn và thuế của mảng vàng bạc đá quý khỏi các mảng nộp thuế theo phương pháp khấu trừ.
Việc hạch toán riêng cũng phục vụ chỉ tiêu tổng doanh thu khi phân bổ thuế đầu vào của các mảng khác, vì giá trị gia tăng của hoạt động mua bán chế tác vàng, bạc, đá quý được tính vào tổng doanh thu, trừ trường hợp giá trị gia tăng âm.
Xử lý giá trị gia tăng âm
- Trong kỳ tính thuế, giá trị gia tăng âm của vàng, bạc, đá quý được tính bù trừ vào giá trị gia tăng dương của cùng nhóm hoạt động.
- Nếu không phát sinh giá trị gia tăng dương, hoặc phần dương chưa đủ bù, phần âm còn lại được kết chuyển để trừ vào giá trị gia tăng của kỳ sau trong cùng năm.
- Kết thúc năm dương lịch, giá trị gia tăng âm không được kết chuyển tiếp sang năm sau.
Phần âm còn treo đến hết ngày 31/12 sẽ mất, không được dùng để trừ vào các kỳ của năm tiếp theo. Cửa hàng vàng nên theo dõi số dư âm theo từng kỳ và cân nhắc thời điểm bán ra trong quý cuối năm, đồng thời rà lại giá mua vào tương ứng để bảo đảm số liệu đúng trước khi khóa sổ.
Xem thêm: Phương pháp tính thuế giá trị gia tăng
Hỏi đáp
Cửa hàng vàng tính thuế giá trị gia tăng thế nào?
Theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng. Số thuế phải nộp bằng giá trị gia tăng nhân thuế suất, trong đó giá trị gia tăng bằng giá thanh toán bán ra trừ giá thanh toán mua vào tương ứng.
Tiền công chế tác có tính vào giá bán ra không?
Có. Giá thanh toán bán ra là giá thực tế bán ghi trên hóa đơn, bao gồm cả tiền công chế tác nếu có, thuế giá trị gia tăng và các khoản phụ thu, phí thu thêm mà bên bán được hưởng.
Kỳ này bán lỗ, giá trị gia tăng âm thì xử lý ra sao?
Được bù trừ vào giá trị gia tăng dương của vàng, bạc, đá quý trong kỳ. Phần chưa bù hết được kết chuyển để trừ vào giá trị gia tăng của kỳ sau trong cùng năm.
Số âm còn lại cuối năm có được chuyển sang năm sau không?
Không. Kết thúc năm dương lịch, giá trị gia tăng âm không được kết chuyển tiếp sang năm sau.
Doanh nghiệp vừa bán vàng vừa kinh doanh mảng khác thì làm sao?
Phải hạch toán riêng hoạt động mua, bán, chế tác vàng, bạc, đá quý để nộp thuế theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng, tách khỏi phần hoạt động nộp thuế theo phương pháp khấu trừ.
- Nghị định 181/2025/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng: Điều 22
- Luật Thuế giá trị gia tăng số 48/2024/QH15
