Bài viết theo Luật Chuyển đổi số số 148/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/07/2026
Luật đặt năm trách nhiệm cho mọi tổ chức khi dùng hệ thống số, và bốn trách nhiệm riêng cho ai làm chủ nền tảng số. Đáng chú ý nhất: nền tảng số trung gian không được ngăn cản, áp đặt hay phân biệt đối xử với các nhà cung cấp khác.
- Năm trách nhiệm của tổ chức khi tham gia môi trường số.
- Phải chịu trách nhiệm về tính chính xác của dữ liệu cung cấp.
- Phải bảo đảm an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
- Phải phối hợp xác thực, chia sẻ dữ liệu với cơ quan nhà nước.
- Chủ quản nền tảng số: công khai quy tắc ứng xử và điều khoản sử dụng.
- Phải có biện pháp kỹ thuật phát hiện, ngăn chặn, gỡ bỏ nội dung vi phạm.
- Nền tảng trung gian không được phân biệt đối xử với nhà cung cấp khác.
- Doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh được hỗ trợ chuyển đổi số.
- Doanh nghiệp được thử nghiệm có kiểm soát mô hình kinh doanh mới.
Năm trách nhiệm của tổ chức
- Tuân thủ pháp luật về chuyển đổi số, an ninh mạng, giao dịch điện tử, bảo vệ dữ liệu cá nhân, trí tuệ nhân tạo và pháp luật liên quan, khi tham gia, cung cấp hoặc sử dụng hệ thống số, nền tảng số, dữ liệu số và dịch vụ số.
- Cung cấp, cập nhật và chịu trách nhiệm về tính chính xác của thông tin, dữ liệu phục vụ giao dịch điện tử và dịch vụ số.
- Bảo đảm an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân và triển khai các biện pháp phòng ngừa rủi ro khi ứng dụng công nghệ số và vận hành hệ thống của mình.
- Phối hợp với cơ quan nhà nước trong việc xác thực, chia sẻ dữ liệu số và thực hiện các nghĩa vụ khác phục vụ chuyển đổi số.
- Thực hiện các nghĩa vụ khác có liên quan theo quy định của pháp luật.
Bốn trách nhiệm của cá nhân
- Tuân thủ pháp luật khi tham gia hoạt động trên môi trường số.
- Cung cấp thông tin, dữ liệu đầy đủ, chính xác và chịu trách nhiệm về nội dung đã cung cấp khi thực hiện thủ tục hành chính, dịch vụ số, giao dịch điện tử.
- Bảo vệ thông tin tài khoản, dữ liệu cá nhân và thực hiện các biện pháp an toàn khi dùng dịch vụ số.
- Tham gia góp ý, phản hồi, đánh giá để nâng cao chất lượng dịch vụ số.
Bốn trách nhiệm của chủ quản nền tảng số
- Công khai, minh bạch quy tắc ứng xử, điều khoản và điều kiện sử dụng, cơ chế tiếp nhận và giải quyết khiếu nại, và chính sách bảo vệ quyền lợi người sử dụng.
- Thiết lập biện pháp kỹ thuật và quy trình quản lý để phát hiện, ngăn chặn, gỡ bỏ thông tin, nội dung vi phạm pháp luật, trái thuần phong mỹ tục hoặc gây hại cho người sử dụng, theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
- Nền tảng số trung gian không được ngăn cản, áp đặt, phân biệt đối xử trái pháp luật, cạnh tranh không lành mạnh đối với các nhà cung cấp khác khi họ tham gia cung cấp sản phẩm, dịch vụ trên nền tảng.
- Tuân thủ pháp luật về giao dịch điện tử, thương mại điện tử, an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Đây là ràng buộc mới đối với các nền tảng có nhiều nhà cung cấp cùng hoạt động.
Bốn hành vi bị cấm: ngăn cản, áp đặt, phân biệt đối xử trái pháp luật, và cạnh tranh không lành mạnh với nhà cung cấp khác.
Điều này đi cùng nghĩa vụ công khai điều khoản, điều kiện sử dụng, để nhà cung cấp biết luật chơi.
Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh
Nhà nước thực hiện hỗ trợ tài chính và các hình thức hỗ trợ khác cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã và hộ kinh doanh chuyển đổi số. Việc hỗ trợ theo nguyên tắc công khai, minh bạch, đúng đối tượng, phù hợp với nhu cầu và mức độ chuyển đổi số của từng đơn vị.
| Tiêu chí ưu tiên | Nội dung |
|---|---|
| Theo địa bàn | Hoạt động tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng có điều kiện kinh tế xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn |
| Theo ngành, lĩnh vực | Hoạt động trong các ngành, lĩnh vực được ưu tiên chuyển đổi số theo Chiến lược quốc gia về Chuyển đổi số và Chương trình Chuyển đổi số quốc gia |
Chính phủ quy định chi tiết nội dung, tiêu chí, điều kiện và hình thức hỗ trợ. Cơ quan quản lý nhà nước về chuyển đổi số chủ trì hướng dẫn, tổ chức thực hiện và định kỳ tổng hợp, đánh giá, báo cáo Chính phủ.
Thử nghiệm có kiểm soát
Cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp được triển khai thử nghiệm có kiểm soát đối với quy trình, giải pháp, sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh trong chuyển đổi số, theo pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, pháp luật về công nghiệp công nghệ số và pháp luật về dữ liệu.
Việc cần làm
- Rà lại các hệ thống đang dùng và đối chiếu với nghĩa vụ về an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
- Kiểm tra quy trình cập nhật dữ liệu, vì tổ chức chịu trách nhiệm về tính chính xác.
- Chuẩn bị năng lực xác thực và chia sẻ dữ liệu khi cơ quan nhà nước yêu cầu.
- Doanh nghiệp vận hành nền tảng: đăng công khai quy tắc ứng xử, điều khoản sử dụng và chính sách bảo vệ người dùng.
- Xây dựng cơ chế tiếp nhận và giải quyết khiếu nại rõ ràng.
- Thiết lập biện pháp kỹ thuật phát hiện và gỡ bỏ nội dung vi phạm.
- Nền tảng trung gian: rà lại chính sách với nhà cung cấp để tránh phân biệt đối xử.
- Doanh nghiệp nhỏ, hợp tác xã, hộ kinh doanh: theo dõi các chương trình hỗ trợ chuyển đổi số và hai tiêu chí ưu tiên.
- Có mô hình kinh doanh mới: tìm hiểu cơ chế thử nghiệm có kiểm soát.
Luật Chuyển đổi số có hiệu lực từ khi nào?
Từ ngày 01 tháng 7 năm 2026.
Doanh nghiệp có trách nhiệm gì theo Luật Chuyển đổi số?
Năm trách nhiệm: tuân thủ pháp luật về chuyển đổi số, an ninh mạng, giao dịch điện tử, bảo vệ dữ liệu cá nhân và trí tuệ nhân tạo; cung cấp, cập nhật và chịu trách nhiệm về tính chính xác của dữ liệu; bảo đảm an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân; phối hợp với cơ quan nhà nước trong xác thực và chia sẻ dữ liệu số; và thực hiện các nghĩa vụ khác theo quy định.
Chủ quản nền tảng số phải công khai những gì?
Quy tắc ứng xử, điều khoản và điều kiện sử dụng, cơ chế tiếp nhận và giải quyết khiếu nại, cùng chính sách bảo vệ quyền lợi người sử dụng.
Nền tảng số trung gian bị cấm làm gì?
Không được ngăn cản, áp đặt, phân biệt đối xử trái pháp luật hoặc cạnh tranh không lành mạnh đối với các nhà cung cấp khác khi họ tham gia cung cấp sản phẩm, dịch vụ trên nền tảng.
Nền tảng có phải gỡ nội dung vi phạm không?
Có. Chủ quản chịu trách nhiệm thiết lập biện pháp kỹ thuật và quy trình quản lý để phát hiện, ngăn chặn, gỡ bỏ thông tin, nội dung vi phạm pháp luật, trái thuần phong mỹ tục hoặc gây hại cho người sử dụng, theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Hộ kinh doanh có được hỗ trợ chuyển đổi số không?
Có. Nhà nước thực hiện các biện pháp hỗ trợ tài chính và các hình thức hỗ trợ khác cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã và hộ kinh doanh chuyển đổi số.
Ai được ưu tiên hỗ trợ?
Đơn vị hoạt động tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng có điều kiện kinh tế xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn; và đơn vị hoạt động trong các ngành, lĩnh vực được ưu tiên chuyển đổi số theo Chiến lược quốc gia về Chuyển đổi số và Chương trình Chuyển đổi số quốc gia.
Doanh nghiệp có được thử nghiệm mô hình kinh doanh mới không?
Có. Cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp được triển khai thử nghiệm có kiểm soát đối với quy trình, giải pháp, sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh trong chuyển đổi số.
Cá nhân có nghĩa vụ gì trên môi trường số?
Tuân thủ pháp luật khi tham gia hoạt động trên môi trường số; cung cấp thông tin, dữ liệu đầy đủ, chính xác và chịu trách nhiệm về nội dung đã cung cấp; bảo vệ thông tin tài khoản và dữ liệu cá nhân; và tham gia góp ý, phản hồi, đánh giá để nâng cao chất lượng dịch vụ số.
- Luật Chuyển đổi số số 148/2025/QH15, Điều 16, Điều 28, Điều 37 và Điều 38
Xem thêm: Nghĩa vụ của sàn thương mại điện tử và nền tảng nước ngoài từ 01/07/2026
