Bài viết theo Nghị định 243/2025/NĐ-CP và Luật PPP 64/2020/QH14
Hồ sơ dự thầu một dự án đối tác công tư được soi qua ba vòng: năng lực, kỹ thuật, rồi tài chính và thương mại. Mỗi vòng có phương pháp đánh giá riêng, và liên danh còn phải qua thêm hai ngưỡng góp vốn.
- Năng lực chấm theo đạt hoặc không đạt; kỹ thuật chấm điểm hoặc đạt, không đạt; tài chính thương mại thì so sánh, xếp hạng.
- Liên danh: đứng đầu góp tối thiểu 30% vốn chủ sở hữu, mỗi thành viên tối thiểu 15%.
- Hồ sơ mời thầu không đặt tiêu chuẩn kinh nghiệm dự án tương tự, trừ khi pháp luật quản lý ngành yêu cầu.
- Bằng điểm tài chính thương mại thì kinh nghiệm dự án tương tự cao hơn thắng.
Vòng một: năng lực
- Khả năng thu xếp vốn chủ sở hữu.
- Khả năng huy động vốn vay.
- Lịch sử tranh chấp, khiếu kiện đối với dự án đã và đang thực hiện.
- Lịch sử bị ngừng hoặc chấm dứt hoạt động đầu tư tại tỉnh, thành phố nơi triển khai dự án, nếu có.
Nhà đầu tư đứng đầu liên danh phải có tỷ lệ góp vốn chủ sở hữu tối thiểu 30%.
Từng thành viên liên danh phải có tỷ lệ góp vốn chủ sở hữu tối thiểu 15%.
Vốn chủ sở hữu của liên danh bằng tổng vốn chủ sở hữu các thành viên, và từng thành viên phải đáp ứng yêu cầu tương ứng phần góp vốn theo thỏa thuận liên danh. Vốn vay tính theo cách tương tự.
Hồ sơ mời thầu không quy định tiêu chuẩn đánh giá kinh nghiệm thực hiện dự án tương tự, nhưng phải nêu nguyên tắc xử lý khi nhà đầu tư nộp tài liệu chứng minh kinh nghiệm để làm căn cứ so sánh, xếp hạng. Trường hợp pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực yêu cầu nhà đầu tư phải có kinh nghiệm dự án tương tự thì bên mời thầu vẫn phải đưa tiêu chuẩn đó vào hồ sơ mời thầu.
Vòng hai: kỹ thuật
| Nhóm tiêu chuẩn | Nội dung |
|---|---|
| Chất lượng, công suất, hiệu suất | Sự phù hợp của phương án kỹ thuật, công nghệ với quy mô, công suất, tổng mức đầu tư, thời gian, tiến độ và phân kỳ đầu tư, đối chiếu quy hoạch đã được phê duyệt; các tiêu chí, tiêu chuẩn, quy chuẩn, định mức theo pháp luật quản lý ngành |
| Vận hành và bảo trì | Phương án tổ chức vận hành, kinh doanh, bảo trì, bảo dưỡng công trình và hệ thống cơ sở hạ tầng |
| Môi trường và an toàn | Phương án bảo vệ môi trường và an toàn theo pháp luật về bảo vệ môi trường; đánh giá tác động tiêu cực tới môi trường và biện pháp khắc phục |
| Kỹ thuật khác | Khi cần thiết, theo đặc thù từng dự án |
Phương pháp đánh giá kỹ thuật là chấm điểm hoặc đạt, không đạt. Khi chấm điểm theo thang 100 hoặc 1.000, hồ sơ mời thầu phải quy định mức điểm tối thiểu. Với dự án có hạng mục sử dụng vốn đầu tư công, hồ sơ mời thầu quy định nhà đầu tư chịu trách nhiệm xác định hạng mục đó ngay trong hồ sơ dự thầu.
Vòng ba: tài chính và thương mại
Việc đánh giá căn cứ phương pháp so sánh, xếp hạng quy định trong hồ sơ mời thầu. Hồ sơ mời thầu chọn một, một số hoặc kết hợp ba nhóm tiêu chuẩn.
- Giá, phí sản phẩm, dịch vụ công.
- Vốn nhà nước hỗ trợ xây dựng công trình, hệ thống cơ sở hạ tầng.
- Lợi ích xã hội, lợi ích nhà nước.
Có từ hai nhà đầu tư trở lên đề xuất tài chính thương mại ngang nhau thì nhà đầu tư có kinh nghiệm thực hiện dự án tương tự cao hơn được xếp thứ nhất.
Đây là lý do vẫn nên nộp tài liệu chứng minh kinh nghiệm, dù hồ sơ mời thầu không đặt kinh nghiệm thành tiêu chuẩn đánh giá năng lực.
Năm điều kiện để được đề nghị lựa chọn
- Hồ sơ dự thầu hợp lệ.
- Đáp ứng yêu cầu về năng lực.
- Đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật.
- Đáp ứng yêu cầu về tài chính và thương mại.
- Đề xuất tài chính thương mại không thấp hơn mức tối thiểu và cao nhất, hoặc không cao hơn mức tối đa và thấp nhất, căn cứ tiêu chuẩn đánh giá trong hồ sơ mời thầu.
Một lối mở đáng chú ý cho dự án lựa chọn nhà đầu tư trong nước mà cần thúc đẩy công nghệ, kỹ thuật tiên tiến hoặc kinh nghiệm quản lý quốc tế: hồ sơ mời thầu được quy định nhà đầu tư trong nước được sử dụng đối tác là nhà thầu nước ngoài để tham dự thầu.
Xem thêm: Lựa chọn nhà đầu tư dự án PPP: bốn mức ưu đãi và ngưỡng độc lập 30%
Việc cần làm
- Khi lập liên danh, chốt tỷ lệ góp vốn chủ sở hữu ngay từ thỏa thuận, bảo đảm ngưỡng 30% cho bên đứng đầu và 15% cho từng thành viên.
- Chuẩn bị hồ sơ chứng minh khả năng thu xếp vốn chủ sở hữu và huy động vốn vay tương ứng phần góp của mình.
- Rà lịch sử tranh chấp, khiếu kiện và lịch sử bị ngừng hoạt động đầu tư tại địa phương triển khai dự án.
- Vẫn nộp tài liệu chứng minh kinh nghiệm dự án tương tự, vì đây là yếu tố phân định khi hai hồ sơ ngang điểm.
Liên danh ba bên thì mỗi bên phải góp bao nhiêu vốn chủ sở hữu
Nhà đầu tư đứng đầu liên danh tối thiểu 30%, từng thành viên còn lại tối thiểu 15%. Vốn chủ sở hữu của liên danh bằng tổng vốn chủ sở hữu các thành viên, và mỗi thành viên phải đáp ứng yêu cầu tương ứng với phần góp theo thỏa thuận liên danh.
Không có dự án tương tự thì có bị loại ngay không
Khoản 3 Điều 41 nêu hồ sơ mời thầu không quy định tiêu chuẩn đánh giá kinh nghiệm thực hiện dự án tương tự, trừ khi pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực yêu cầu. Kinh nghiệm chỉ dùng làm căn cứ so sánh, xếp hạng khi các hồ sơ ngang nhau về tài chính thương mại.
Đánh giá kỹ thuật chấm theo thang điểm nào
Theo phương pháp chấm điểm với thang 100 hoặc 1.000, khi đó hồ sơ mời thầu phải quy định mức điểm tối thiểu, hoặc theo phương pháp đạt và không đạt.
Hai nhà đầu tư đề xuất giá dịch vụ bằng nhau thì ai thắng
Khoản 2 Điều 43 quy định nhà đầu tư có kinh nghiệm thực hiện dự án tương tự cao hơn được xếp thứ nhất.
Nhà đầu tư trong nước có được dùng đối tác nước ngoài không
Được, với dự án áp dụng lựa chọn nhà đầu tư trong nước nhưng cần thúc đẩy sử dụng công nghệ, kỹ thuật tiên tiến hoặc kinh nghiệm quản lý quốc tế. Khi đó hồ sơ mời thầu được quy định nhà đầu tư trong nước sử dụng đối tác là nhà thầu nước ngoài để tham dự thầu.
- Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư 64/2020/QH14, Điều 42 và Điều 70
- Nghị định 243/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư
