02/09/2026
Doanh nghiệp gặp khó, tháng này chỉ chuyển được một phần tiền bảo hiểm. Câu hỏi kế tiếp của kế toán là số tiền đó được ghi vào quỹ nào trước. Nghị định 233/2025/NĐ-CP hiệu lực từ 26/8/2025 viết hẳn một thứ tự phân bổ, và thứ tự đó quyết định người lao động nào được giải quyết chế độ trước.
- Ưu tiên số một là thu đủ cho người lao động sắp hưởng chế độ hoặc vừa chấm dứt hợp đồng.
- Số còn lại đi theo thứ tự bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp rồi mới tới bảo hiểm xã hội.
- Trong bảo hiểm xã hội, tiền vào quỹ ốm đau thai sản trước, tới quỹ tai nạn lao động bệnh nghề nghiệp, cuối cùng là quỹ hưu trí tử tuất.
- Tiền xử lý chậm đóng, trốn đóng cũng đi theo cùng thứ tự đó.
- Năm tài chính của cơ quan bảo hiểm xã hội là năm dương lịch.
Khoản nộp thiếu được cắt cho ai trước
Khoản 4 Điều 7 đặt một ưu tiên đứng trên mọi thứ tự khác. Khi nhận được tiền đóng của người sử dụng lao động, cơ quan bảo hiểm xã hội trực tiếp quản lý người tham gia trước hết thu đủ số tiền phải đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế, kể cả tiền xử lý chậm đóng và trốn đóng, đối với những người lao động đủ điều kiện hưởng bảo hiểm xã hội hoặc đã chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc.
Cách xếp này nhằm giải quyết kịp thời chế độ cho người sắp nghỉ hưu, người nghỉ việc, người đang chờ hưởng trợ cấp thất nghiệp. Với kế toán doanh nghiệp, đây là căn cứ để rà lại danh sách nhân sự nghỉ việc trong kỳ trước khi chuyển tiền, bởi phần tiền chuyển đi sẽ bị hút vào nhóm này trước.
Thứ tự cho phần tiền còn lại
Sau khi lo xong nhóm ưu tiên, số tiền còn lại đi theo một dây chuyền cố định.
| Thứ tự | Thu vào | Kèm theo |
|---|---|---|
| 1 | Bảo hiểm y tế | tiền xử lý chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm y tế nếu có |
| 2 | Bảo hiểm thất nghiệp | tiền xử lý chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm thất nghiệp nếu có |
| 3 | Bảo hiểm xã hội | tiền xử lý chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội nếu có |
Điểm đáng chú ý là bảo hiểm y tế đứng đầu hàng. Quyền lợi khám chữa bệnh của người lao động được nối lại sớm nhất trong ba loại, còn phần hưu trí đứng ở cuối cùng.
Bên trong bảo hiểm xã hội còn ba nấc nữa
Tiền đóng bảo hiểm xã hội vào tới nơi vẫn chưa dừng lại. Nghị định chia tiếp vào các quỹ thành phần theo thứ tự.
- Thu đủ số phải đóng và phần xử lý chậm đóng, trốn đóng vào quỹ ốm đau, thai sản.
- Thu đủ số phải đóng và phần xử lý chậm đóng, trốn đóng vào quỹ bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp.
- Phần còn lại thu vào quỹ hưu trí, tử tuất.
Quỹ hưu trí và tử tuất nằm cuối dây chuyền, nên khi doanh nghiệp nộp thiếu kéo dài thì phần thời gian tham gia tính hưu là chỗ hụt sau cùng và cũng là chỗ khó bù nhất.
Trước khi chốt sổ cho người nghỉ việc, nên đối chiếu số tiền đã phân bổ với cơ quan bảo hiểm xã hội thay vì chỉ nhìn tổng số đã chuyển.
Tiền phạt chậm đóng chảy về đâu
Số thu được từ xử lý hành vi chậm đóng, trốn đóng được quyết toán riêng với Bảo hiểm xã hội Việt Nam, sau đó tổng hợp và ghi vào các quỹ theo ba hướng.
| Loại tiền xử lý | Được bổ sung vào |
|---|---|
| Chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội | các quỹ thành phần theo đúng thứ tự ốm đau thai sản, tai nạn lao động bệnh nghề nghiệp, hưu trí tử tuất |
| Chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm y tế | quỹ dự phòng bảo hiểm y tế |
| Chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm thất nghiệp | quỹ bảo hiểm thất nghiệp |
Mức tiền xử lý hành vi chậm đóng, trốn đóng được xác định theo pháp luật về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế. Nghị định 233/2025/NĐ-CP chỉ định tuyến đi của khoản tiền đó sau khi đã thu.
Tiền đóng đi qua những tài khoản nào
Bảo hiểm xã hội cấp tỉnh, Bảo hiểm xã hội cơ sở và tổ chức hỗ trợ phát triển đối tượng thu tiền đóng thông qua tài khoản thu chế độ, rồi chuyển về tài khoản thanh toán tổng hợp theo hướng dẫn của Bảo hiểm xã hội Việt Nam. Bảo hiểm xã hội Quân đội và Bảo hiểm xã hội Công an nhân dân thu riêng, chuyển tiền bảo hiểm xã hội và bảo hiểm thất nghiệp hằng tháng, còn tiền bảo hiểm y tế chuyển theo quý.
Nguồn tài chính của cả hệ thống gồm quỹ bảo hiểm xã hội, trong đó có phần ngân sách nhà nước cấp để chi trả lương hưu và trợ cấp cho người hưởng thuộc diện ngân sách bảo đảm, quỹ bảo hiểm thất nghiệp, quỹ bảo hiểm y tế và các nguồn hợp pháp khác.
Doanh nghiệp nộp một khoản gộp thì có được chỉ định nộp cho quỹ nào không?
Không. Cơ quan bảo hiểm xã hội phân bổ theo thứ tự tại khoản 4 Điều 7 Nghị định 233/2025/NĐ-CP, bắt đầu từ nhóm người lao động đủ điều kiện hưởng chế độ hoặc đã chấm dứt hợp đồng, rồi tới bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp và bảo hiểm xã hội.
Người lao động vừa nghỉ việc mà công ty còn nợ bảo hiểm thì có được chốt sổ không?
Số tiền doanh nghiệp chuyển vào được ưu tiên thu đủ cho chính nhóm này trước, gồm cả tiền xử lý chậm đóng và trốn đóng, để kịp giải quyết chế độ. Phần còn thiếu sau đó mới ảnh hưởng tới những người khác trong đơn vị.
Tiền chậm đóng bảo hiểm y tế có được trả lại cho quỹ khám chữa bệnh không?
Khoản này được bổ sung vào quỹ dự phòng bảo hiểm y tế, theo điểm b khoản 5 Điều 7.
Trong bảo hiểm xã hội, quỹ nào nhận tiền sau cùng?
Quỹ hưu trí, tử tuất. Thứ tự là quỹ ốm đau thai sản, rồi quỹ bảo hiểm tai nạn lao động bệnh nghề nghiệp, cuối cùng mới tới quỹ hưu trí tử tuất.
Năm tài chính của cơ quan bảo hiểm xã hội tính thế nào?
Là năm dương lịch, bắt đầu từ ngày 01/01 và kết thúc ngày 31/12, theo Điều 12 của nghị định.
- Nghị định 233/2025/NĐ-CP quy định cơ chế tài chính về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế và chi tổ chức, hoạt động, hiệu lực từ 26/08/2025
