Thu nhập được miễn thuế thu nhập cá nhân

Bài viết theo Điều 4 và Điều 5 Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15

Danh sách này quyết định phần thu nhập nào không phải tính thuế khi lập bảng lương và khi quyết toán. Có mấy khoản mới đáng chú ý: thu nhập sau thuế của chủ doanh nghiệp tư nhân, tín chỉ các bon, và tiền lương từ nhiệm vụ khoa học công nghệ.

Liên quan trực tiếp đến bảng lương

• Tiền lương làm việc ban đêm, làm thêm giờ, tiền lương và tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép theo quy định của pháp luật.
• Tiền lương hưu do Quỹ bảo hiểm xã hội chi trả; thu nhập do quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung, quỹ hưu trí tự nguyện chi trả.
• Tiền lương, tiền công của thuyền viên là người Việt Nam làm việc cho hãng tàu nước ngoài hoặc hãng tàu Việt Nam vận tải quốc tế.
• Tiền lương, tiền công của chuyên gia nước ngoài làm việc tại chương trình, dự án tài trợ bằng vốn ODA không hoàn lại và chương trình, dự án phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam; người Việt Nam làm tại cơ quan đại diện của tổ chức quốc tế thuộc hệ thống Liên hợp quốc tại Việt Nam; cá nhân tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc.
• Tiền lương, tiền công từ thực hiện nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Nhà đất và tài sản trong gia đình

• Chuyển nhượng, nhận thừa kế, quà tặng là bất động sản giữa những người thân: vợ với chồng; cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ; cha nuôi, mẹ nuôi với con nuôi; cha chồng, mẹ chồng với con dâu; cha vợ, mẹ vợ với con rể; ông bà nội với cháu nội; ông bà ngoại với cháu ngoại; anh, chị, em ruột với nhau.
• Chuyển nhượng nhà ở, quyền sử dụng đất ở và tài sản gắn liền với đất ở khi cá nhân chỉ có một nhà ở, đất ở duy nhất tại Việt Nam.
• Thu nhập từ giá trị quyền sử dụng đất của cá nhân được Nhà nước giao đất.
• Thu nhập từ chuyển đổi đất nông nghiệp của hộ gia đình, cá nhân được Nhà nước giao để sản xuất.

Nông nghiệp và thủy sản

• Thu nhập của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa qua chế biến thành sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường; sản xuất muối.
• Lợi tức cổ phần của thành viên hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã nông nghiệp; cá nhân là nông dân ký hợp đồng với doanh nghiệp tham gia Cánh đồng lớn, trồng rừng sản xuất, nuôi trồng thủy sản.
• Thu nhập của cá nhân là chủ tàu, người có quyền sử dụng tàu và người làm việc trên tàu từ hoạt động cung cấp hàng hóa, dịch vụ trực tiếp phục vụ khai thác, đánh bắt thủy sản xa bờ.

Lãi, kiều hối, bảo hiểm, học bổng

• Lãi trái phiếu chính phủ, lãi trái phiếu chính quyền địa phương, lãi tiền gửi tại tổ chức tín dụng, lãi từ hợp đồng bảo hiểm nhân thọ.
• Kiều hối.
• Học bổng từ ngân sách nhà nước, hoặc từ tổ chức trong nước và ngoài nước theo chương trình hỗ trợ khuyến học của tổ chức đó.
• Bồi thường hợp đồng bảo hiểm nhân thọ, phi nhân thọ; tiền bồi thường tai nạn lao động; khoản bồi thường nhà nước và các khoản bồi thường khác theo quy định.
• Thu nhập từ tổ chức và quỹ từ thiện được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép thành lập hoặc công nhận, hoạt động vì mục đích từ thiện, nhân đạo, không vì lợi nhuận.
• Thu nhập từ nguồn viện trợ nước ngoài vì mục đích từ thiện, nhân đạo dưới hình thức chính phủ và phi chính phủ được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.

Bốn nhóm mới đáng chú ý

• Thu nhập sau khi đã nộp thuế thu nhập doanh nghiệp của cá nhân là chủ doanh nghiệp tư nhân, chủ công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên.
• Tín chỉ các bon và trái phiếu xanh: chuyển nhượng lần đầu kết quả giảm phát thải khí nhà kính của cá nhân được công nhận; tín chỉ các bon của cá nhân được cấp; lãi trái phiếu xanh; chuyển nhượng lần đầu trái phiếu xanh sau khi phát hành.
• Quyền tác giả của nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo khi kết quả nhiệm vụ được thương mại hóa.
• Khởi nghiệp sáng tạo: thu nhập của nhà đầu tư cá nhân, chuyên gia từ dự án khởi nghiệp sáng tạo; sáng lập viên cho doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo; nhà đầu tư cá nhân góp vốn vào quỹ đầu tư mạo hiểm.

Các trường hợp miễn, giảm khác

Việc kế toán tiền lương cần nhớ

• Tách riêng phần lương làm thêm giờ và lương ban đêm trên bảng lương, vì đây là khoản được miễn.
• Tiền lương trả cho những ngày không nghỉ phép cũng nằm trong nhóm miễn, đừng gộp chung vào thu nhập chịu thuế.
• Doanh nghiệp có chuyên gia nước ngoài làm dự án ODA không hoàn lại thì rà lại phần khấu trừ đang thực hiện.
• Đơn vị làm nhiệm vụ khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo thì tách nguồn chi trả để xác định phần miễn thuế.
• Chủ doanh nghiệp tư nhân và chủ công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên rút lợi nhuận sau thuế thì không phải khấu trừ thuế thu nhập cá nhân.
• Người lao động gặp bệnh hiểm nghèo hoặc thiên tai thì hướng dẫn làm hồ sơ xin giảm thuế theo mức độ thiệt hại.

Tách đúng phần thu nhập chịu thuế và phần được miễn ngay trên bảng lương là cách tránh sai khi quyết toán. Phần mềm kế toán VFRS phân loại từng khoản thu nhập theo diện chịu thuế hay miễn thuế, xem tại app.vfrs.vn.

Xem thêm: Các khoản phụ cấp không tính thuế thu nhập cá nhân