Không tính tiền chậm nộp và miễn tiền chậm nộp

Bài viết theo Điều 40 và Điều 41 Thông tư số 89/2026/TT-BTC hướng dẫn Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và Nghị định số 252/2026/NĐ-CP, cả ba hiệu lực từ ngày 01/07/2026

Hai cơ chế này giống nhau ở kết quả là doanh nghiệp không phải trả khoản 0,03% mỗi ngày, nhưng khác hẳn nhau ở lý do, hồ sơ và loại văn bản cơ quan thuế ban hành.

Đặt hai cơ chế cạnh nhau

Hồ sơ xin không tính tiền chậm nộp

• Văn bản đề nghị không tính tiền chậm nộp theo mẫu số 01/KTCN Phụ lục III.
• Văn bản có xác nhận của đơn vị sử dụng ngân sách nhà nước về việc người nộp thuế chưa được thanh toán, theo mẫu số 02/KTCN, bản chính hoặc bản sao có chứng thực.
• Bản sao hợp đồng cung ứng hàng hóa, dịch vụ ký với chủ đầu tư.

Hồ sơ gửi cơ quan thuế quản lý trực tiếp, hoặc cơ quan thuế quản lý khoản thu ngân sách nhà nước.

Hồ sơ xin miễn tiền chậm nộp

Nhóm một: thiên tai, thảm họa, dịch bệnh, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ

• Văn bản đề nghị theo mẫu số 01/MTCN Phụ lục III.
• Tài liệu xác nhận về thời gian, địa điểm xảy ra sự kiện, do cơ quan có thẩm quyền cấp, bản chính hoặc bản sao có chứng thực.
• Văn bản xác định giá trị thiệt hại vật chất của cơ quan tài chính hoặc cơ quan giám định độc lập, bản chính hoặc bản sao có chứng thực.
• Bản sao văn bản quy định trách nhiệm bồi thường thiệt hại của tổ chức, cá nhân, và bản sao các chứng từ liên quan đến việc bồi thường, nếu có.

Nhóm hai: bất khả kháng khác

• Văn bản đề nghị theo mẫu số 01/MTCN Phụ lục III.
• Với trường hợp chiến tranh, bạo loạn, đình công mà người nộp thuế phải ngừng, nghỉ sản xuất kinh doanh: văn bản xác định giá trị thiệt hại vật chất của cơ quan tài chính hoặc cơ quan giám định độc lập.
• Với trường hợp rủi ro không thuộc nguyên nhân, trách nhiệm chủ quan của người nộp thuế: bản sao tài liệu chứng minh rủi ro đó và chứng minh người nộp thuế không có khả năng nguồn tài chính nộp ngân sách.
• Bản sao các chứng từ liên quan đến việc bồi thường thiệt hại của cơ quan bảo hiểm, nếu có.

Số tiền chậm nộp được miễn tính thế nào

Cả hai nhóm dùng chung một công thức, chỉ khác mốc thời điểm.

Hai giới hạn cùng lúc: số tiền chậm nộp còn nợ tại thời điểm xảy ra sự kiện, và trần bằng giá trị thiệt hại thuần. Tiền chậm nộp phát sinh sau thời điểm đó không nằm trong diện được miễn.

Thời hạn xử lý hồ sơ

Bốn việc nên làm

• Với nhà thầu công trình vốn ngân sách, xin xác nhận của đơn vị sử dụng ngân sách ngay khi khoản thanh toán bị chậm, thay vì chờ nợ thuế phát sinh nhiều.
• Sau sự cố thiên tai hoặc hỏa hoạn, mời cơ quan tài chính hoặc đơn vị giám định độc lập xác định giá trị thiệt hại càng sớm càng tốt.
• Chốt số tiền chậm nộp còn nợ tại đúng thời điểm xảy ra sự kiện, vì đây là mốc tính số được miễn.
• Đặt lịch nhắc nộp thuế ngay ngày làm việc liền kề sau khi nhận được tiền thanh toán từ ngân sách.

Xem thêm: Nộp dần tiền thuế nợ