Chế độ ưu tiên về thuế và cách vào được diện này

Bài viết theo Nghị định 252/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/07/2026

Doanh nghiệp vào diện ưu tiên thì không bị đưa vào kế hoạch kiểm tra tại trụ sở, được hoàn thuế trước kiểm tra sau, và hồ sơ chạy theo cơ chế chấp thuận tự động. Cửa vào là 02 năm liên tục xếp hạng tuân thủ tốt và rủi ro thấp.

Năm điều kiện để được ưu tiên

• Xếp hạng tuân thủ tốt và rủi ro thấp trên cơ sở dữ liệu của cơ quan thuế trong thời hạn tối thiểu 02 năm liên tục liền kề trước năm đề nghị.
• Kết nối, chia sẻ dữ liệu điện tử đầy đủ, kịp thời, chính xác với hệ thống thông tin quản lý thuế theo chuẩn kỹ thuật và chuẩn dữ liệu của Bộ Tài chính.
• Lập, lưu trữ và truyền dữ liệu điện tử về sổ kế toán, hóa đơn điện tử, chứng từ kế toán và dữ liệu giao dịch liên quan đến nghĩa vụ thuế.
• Có hệ thống kiểm soát nội bộ và cơ chế quản trị rủi ro thuế.
• Ghi sổ kế toán, lập và trình bày Báo cáo tài chính theo chuẩn mực kế toán và chế độ kế toán Việt Nam.

Bảy nhóm ưu tiên

Doanh nghiệp có giao dịch liên kết

• Ngoài năm điều kiện chung, phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ lập, lưu trữ và cung cấp hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết.
• Có cơ chế kiểm soát nội bộ và quản trị rủi ro đối với giao dịch liên kết.
• Minh bạch thông tin và hợp tác với cơ quan thuế trong quá trình trao đổi, cung cấp dữ liệu.
• Được kết nối, chia sẻ dữ liệu điện tử về giao dịch liên kết, báo cáo tài chính hợp nhất và báo cáo lợi nhuận liên quốc gia nếu có.
• Không bị kiểm tra tại trụ sở, trừ khi có dấu hiệu rủi ro trên cơ sở dữ liệu của cơ quan thuế.

Tạm dừng, thu hồi và cấp lại

• Có dấu hiệu vi phạm hoặc không còn đáp ứng điều kiện: Thủ trưởng cơ quan thuế thông báo tạm dừng để rà soát, xác minh.
• Rà soát xác định không đáp ứng điều kiện hoặc có hành vi vi phạm: Thủ trưởng cơ quan thuế quyết định thu hồi.
• Đã bị thu hồi thì được xem xét cấp lại khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện.
• Cơ quan thuế đánh giá việc áp dụng chế độ ưu tiên tự động, định kỳ hằng năm.
• Việc công nhận, gia hạn, tạm dừng, thu hồi và cấp lại đều chạy tự động trên hệ thống công nghệ thông tin ngành thuế, quyết định gửi đến tài khoản giao dịch thuế điện tử.

Doanh nghiệp ưu tiên lĩnh vực hải quan

Nhóm này được hoàn thuế trước, kiểm tra sau, và được nộp thuế cho tờ khai hải quan đã thông quan hoặc giải phóng hàng trong tháng chậm nhất vào ngày thứ mười của tháng kế tiếp. Bộ trưởng Bộ Tài chính ký thỏa thuận công nhận lẫn nhau về doanh nghiệp ưu tiên, nên doanh nghiệp ưu tiên của nước đã ký thỏa thuận với Việt Nam cũng được hưởng biện pháp ưu tiên về thủ tục hải quan.

Việc cần làm

• Kiểm tra xếp hạng tuân thủ và rủi ro của mình trong hai năm gần nhất.
• Dọn dứt điểm nợ thuế và các quyết định chưa chấp hành.
• Rà hạ tầng: có truyền được dữ liệu sổ kế toán và hóa đơn điện tử theo chuẩn Bộ Tài chính chưa.
• Xây dựng và ghi thành văn bản hệ thống kiểm soát nội bộ và quy chế quản trị rủi ro thuế.
• Đối chiếu việc ghi sổ và lập Báo cáo tài chính với chuẩn mực và chế độ kế toán Việt Nam.
• Có giao dịch liên kết: hoàn thiện hồ sơ xác định giá và cơ chế kiểm soát riêng.
• Phân công người mở tài khoản giao dịch thuế điện tử theo lịch cố định.
• Được công nhận rồi: duy trì điều kiện liên tục vì hệ thống đánh giá lại hằng năm.
• Nhận thông báo tạm dừng: chuẩn bị hồ sơ giải trình ngay trong giai đoạn rà soát.
• Doanh nghiệp xuất nhập khẩu: xem thêm chế độ ưu tiên riêng trong lĩnh vực hải quan.

Xem thêm: Bốn mức tuân thủ thuế và hệ quả từng mức