Bài viết theo Nghị định 304/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/12/2025
Ngân hàng thu giữ tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu. Nếu tài sản đó là chỗ ở duy nhất hoặc công cụ lao động chủ yếu của người vay, ngân hàng phải trích lại một khoản tiền. Nhưng quyền đó chỉ có khi người vay chứng minh kịp hạn.
Hai loại tài sản được bảo vệ
| Loại tài sản | Điều kiện xác định |
|---|---|
| Chỗ ở duy nhất | Thuộc quyền sở hữu của bên bảo đảm; là nơi bên bảo đảm đăng ký thường trú hoặc tạm trú; và nếu bị thu giữ thì bên bảo đảm khỏi có chỗ ở khác |
| Công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất | Là động sản dùng làm phương tiện sinh sống chủ yếu hoặc duy nhất; có giá trị khỏi quá 24 tháng lương tính theo mức lương tối thiểu; và nếu bị thu giữ thì bên bảo đảm khỏi có đủ thu nhập tối thiểu bằng mức lương tối thiểu vùng nơi đang thực tế sinh sống |
Khoản tiền được trích lại
| Trường hợp thu giữ | Khoản trích cho bên bảo đảm |
|---|---|
| Chỗ ở duy nhất, đã được xác nhận và chứng minh | 12 tháng lương tính theo mức lương tối thiểu |
| Công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất, khỏi hình thành từ vốn vay, đã được xác nhận và chứng minh | 06 tháng lương tính theo mức lương tối thiểu |
| Tài sản bảo đảm khác | Khỏi có khoản trích, chỉ cần đáp ứng các điều kiện chung của Luật Các tổ chức tín dụng |
Bên nhận bảo đảm trích khoản tiền này và được tính vào chi phí xử lý tài sản bảo đảm.
Bên bảo đảm phải xác nhận và chứng minh tài sản thuộc hay khỏi thuộc hai loại trên, trong 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu.
Khỏi thực hiện việc xác nhận và chứng minh thì chỗ ở, công cụ lao động đó được xác định là khỏi thuộc diện được bảo vệ.
Hệ quả là mất luôn khoản trích 12 tháng hoặc 06 tháng lương.
Người vay nên chuẩn bị sẵn bộ tài liệu ngay khi ký hợp đồng bảo đảm, khỏi đợi tới lúc nhận thông báo.
Bộ tài liệu chứng minh
- Giấy chứng nhận quyền sở hữu đối với tài sản bảo đảm và các tài sản khác nếu có.
- Sao kê tài khoản ngân hàng ghi nhận thu nhập hằng tháng của bên bảo đảm.
- Tài liệu chứng minh việc thực hiện nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân.
- Hóa đơn điện, nước hoặc internet ghi nhận địa chỉ thường trú, tạm trú.
- Các tài liệu chứng minh khác.
Bên bảo đảm chịu trách nhiệm về nội dung xác nhận cùng tính đúng đắn và hợp pháp của các tài liệu này.
Hợp đồng ký trước ngày hiệu lực
Hợp đồng bảo đảm hoặc văn bản thỏa thuận đã ký trước ngày Nghị định có hiệu lực thì tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu vẫn được thu giữ khi đáp ứng điều kiện tại Nghị định này. Nghĩa là quy định mới áp dụng cho cả hợp đồng cũ.
Việc cần làm
- Người vay có nhà thế chấp: chuẩn bị trước giấy chứng nhận sở hữu, sao kê thu nhập, hóa đơn điện nước ghi địa chỉ.
- Nhận được yêu cầu xác nhận thì trả lời trong 10 ngày làm việc, khỏi bỏ qua.
- Xác định rõ công cụ lao động có hình thành từ vốn vay hay khỏi, vì điều này quyết định khoản trích 06 tháng lương.
- Ngân hàng và tổ chức mua bán nợ: cung cấp đầy đủ thông tin về quyền và trách nhiệm cho bên bảo đảm trước khi thu giữ.
- Kế toán ngân hàng: ghi nhận khoản trích vào chi phí xử lý tài sản bảo đảm.
Ngân hàng thu giữ nhà là chỗ ở duy nhất thì người vay được gì?
Bên nhận bảo đảm phải trích một khoản tiền cho bên bảo đảm bằng 12 tháng lương tính theo mức lương tối thiểu, với điều kiện chỗ ở duy nhất đã được xác nhận và chứng minh.
Thế nào là chỗ ở duy nhất?
Là chỗ ở hợp pháp thuộc quyền sở hữu của bên bảo đảm, là nơi bên bảo đảm đăng ký thường trú hoặc tạm trú, và nếu bị thu giữ thì bên bảo đảm khỏi có chỗ ở khác.
Công cụ lao động bị thu giữ thì được trích bao nhiêu?
06 tháng lương tính theo mức lương tối thiểu, áp dụng với công cụ lao động chủ yếu hoặc duy nhất khỏi hình thành từ vốn vay, đã được xác nhận và chứng minh.
Công cụ lao động chủ yếu được xác định thế nào?
Là động sản dùng làm phương tiện sinh sống chủ yếu hoặc duy nhất, có giá trị khỏi quá 24 tháng lương theo mức lương tối thiểu, và nếu bị thu giữ thì bên bảo đảm khỏi có đủ thu nhập tối thiểu bằng mức lương tối thiểu vùng nơi đang sinh sống.
Người vay có bao lâu để chứng minh?
10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu của bên nhận bảo đảm.
Không trả lời trong thời hạn thì sao?
Tài sản bảo đảm là chỗ ở, công cụ lao động được xác định là khỏi thuộc trường hợp được bảo vệ, tức là mất quyền được trích lại khoản tiền.
Cần những giấy tờ gì để chứng minh?
Giấy chứng nhận quyền sở hữu đối với tài sản bảo đảm và các tài sản khác nếu có; sao kê tài khoản ngân hàng ghi nhận thu nhập hằng tháng; tài liệu chứng minh việc thực hiện nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân; hóa đơn điện, nước hoặc internet ghi nhận địa chỉ thường trú, tạm trú; và các tài liệu chứng minh khác.
Hợp đồng thế chấp ký từ lâu có áp dụng quy định này không?
Có. Với hợp đồng bảo đảm hoặc văn bản thỏa thuận đã ký trước ngày Nghị định có hiệu lực, tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ khi đáp ứng điều kiện tại Nghị định này.
- Nghị định 304/2025/NĐ-CP quy định điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ
- Luật Các tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15, Điều 198a, được sửa đổi bổ sung bởi Luật số 96/2025/QH15
Xem thêm: Năm năm nghề và một khóa ba tháng

[…] Xem thêm: Mười hai tháng lương và mười ngày làm việc […]