Bài viết theo Nghị định 250/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 22/09/2025
Doanh nghiệp có tài sản bị chiếm đoạt hoặc hủy hoại thường phải qua bước định giá tài sản. Con số Hội đồng kết luận quyết định khung hình phạt và mức bồi thường, nên kế toán cần biết Hội đồng dựa vào đâu.
Năm căn cứ định giá
- Giá của tài sản có hoạt động chuyển nhượng, chào mua hoặc chào bán công khai trên thị trường.
- Giá do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định hoặc quyết định, đang có hiệu lực tại thời điểm được yêu cầu định giá.
- Báo cáo thẩm định giá, Chứng thư thẩm định giá của doanh nghiệp thẩm định giá, hoặc báo cáo tư vấn giá của đơn vị tư vấn giá.
- Giá trong tài liệu, hồ sơ hợp pháp về loại tài sản đó do cơ quan có thẩm quyền hoặc cơ quan yêu cầu định giá cung cấp.
- Khỏi thu thập được các căn cứ trên thì thu thập căn cứ khác, như ý kiến của cơ quan nhà nước hoặc người hiểu biết về tài sản, lời khai và hồ sơ các bên, giá tài sản tương tự trong vụ án khác.
Việc định giá phải dựa trên ít nhất một trong các căn cứ đó. Trường hợp cơ quan nhà nước quy định giá tối đa, giá tối thiểu hoặc khung giá, thì áp dụng mức giá cụ thể do cơ quan hoặc đơn vị sản xuất kinh doanh quy định tại thời điểm được yêu cầu định giá.
Thứ tự ưu tiên phương pháp
- Trước hết dùng phương pháp định giá quy định tại pháp luật chuyên ngành liên quan đến tài sản.
- Sau đó mới dùng phương pháp định giá chung đối với hàng hóa, dịch vụ, hoặc phương pháp thẩm định giá theo pháp luật về giá.
Bốn tình trạng tài sản, bốn cách tính
| Tình trạng tài sản | Cách xác định giá |
|---|---|
| Chưa qua sử dụng | Theo giá tài sản cùng loại còn mới, hoặc tài sản tương tự còn mới, có điều chỉnh cho phù hợp hiện trạng |
| Đã qua sử dụng | Trên cơ sở xác định giá trị còn lại của tài sản |
| Bị hủy hoại, hư hỏng một phần hoặc toàn bộ nhưng vẫn khôi phục được | Trên cơ sở hồ sơ tài sản theo xác nhận của cơ quan tiến hành tố tụng, cộng chi phí khôi phục, có tính giá trị hao mòn nếu tài sản đã qua sử dụng |
| Bị mất, thất lạc; hoặc hủy hoại toàn bộ và khỏi khôi phục được | Theo quy định riêng của Nghị định cho trường hợp này |
Phiên họp và cách ra kết luận
- Phiên họp chỉ tiến hành khi có ít nhất hai phần ba số thành viên tham dự. Hội đồng chỉ có 03 thành viên thì phải đủ cả ba.
- Phiên họp có thể trực tiếp, trực tuyến hoặc kết hợp. Riêng phiên họp định giá và ban hành Kết luận phải tiến hành trực tiếp.
- Mỗi thành viên phát biểu ý kiến độc lập về giá tài sản.
- Thành viên khỏi tham gia phải có văn bản gửi Chủ tịch Hội đồng, nêu rõ lý do và ý kiến độc lập của mình.
- Kết luận theo ý kiến đa số từ 50% thành viên trở lên. Ý kiến ngang nhau thì bên có biểu quyết của Chủ tịch Hội đồng là quyết định.
- Thành viên khỏi đồng ý có quyền bảo lưu ý kiến, và ý kiến đó được ghi vào Biên bản phiên họp.
Là bị hại, đương sự, người đại diện hoặc người thân thích của bị hại, đương sự, bị can, bị cáo.
Đã tham gia định giá hoặc định giá lại chính tài sản đang được yêu cầu định giá.
Đã tham gia vụ án với tư cách người bào chữa, người làm chứng, người giám định, người phiên dịch, hoặc người tiến hành tố tụng.
Có lý do cho rằng người đó có thể khỏi vô tư khi thực hiện định giá.
Đang trong thời gian thi hành kỷ luật từ hình thức cảnh cáo trở lên. Bị kỷ luật giữa chừng thì khỏi được tiếp tục tham gia, và Hội đồng báo cáo bổ sung thành viên nếu thiếu.
Việc cần làm
- Doanh nghiệp bị thiệt hại: chuẩn bị hóa đơn, hợp đồng, hồ sơ tài sản để cung cấp làm căn cứ định giá.
- Với tài sản đã qua sử dụng, cung cấp bảng tính khấu hao và giá trị còn lại trên sổ kế toán.
- Với tài sản bị hư hỏng còn khôi phục được, lập dự toán chi phí khôi phục kèm báo giá.
- Cân nhắc thuê doanh nghiệp thẩm định giá, vì chứng thư thẩm định giá là một căn cứ được công nhận.
- Theo dõi thành phần Hội đồng, phát hiện người thuộc diện khỏi được tham gia thì có ý kiến sớm.
- Đề nghị được biết ý kiến bảo lưu nếu kết luận khác xa số liệu sổ sách.
Hội đồng định giá tài sản dựa vào đâu để định giá?
Ít nhất một trong các căn cứ: giá tài sản có chuyển nhượng, chào mua, chào bán công khai trên thị trường; giá do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định hoặc quyết định; báo cáo thẩm định giá hoặc chứng thư thẩm định giá; giá trong tài liệu, hồ sơ hợp pháp; hoặc các căn cứ khác nếu khỏi thu thập được các căn cứ trên.
Cơ quan nhà nước quy định khung giá thì áp mức nào?
Áp mức giá cụ thể do cơ quan hoặc đơn vị sản xuất kinh doanh quy định tại thời điểm được yêu cầu định giá.
Tài sản đã qua sử dụng định giá thế nào?
Trên cơ sở xác định giá trị còn lại của tài sản.
Tài sản bị hư hỏng nhưng sửa được thì tính ra sao?
Trên cơ sở hồ sơ tài sản theo xác nhận của cơ quan tiến hành tố tụng và chi phí khôi phục lại tình trạng ban đầu, có tính đến giá trị hao mòn nếu tài sản ban đầu đã qua sử dụng.
Phiên họp cần bao nhiêu thành viên?
Ít nhất hai phần ba số thành viên. Hội đồng chỉ có 03 thành viên thì phải tham gia đủ cả ba.
Phiên họp có được họp trực tuyến không?
Được, trừ phiên họp định giá tài sản và ban hành Kết luận định giá, hai việc này phải tiến hành trực tiếp.
Kết luận về giá được quyết theo tỷ lệ nào?
Theo ý kiến đa số từ 50% thành viên Hội đồng trở lên. Ý kiến ngang nhau thì bên có biểu quyết của Chủ tịch Hội đồng là ý kiến quyết định.
Ai khỏi được tham gia định giá?
Người là bị hại, đương sự hoặc người thân thích của các bên; người đã tham gia định giá tài sản đó; người đã tham gia vụ án với tư cách người bào chữa, người làm chứng, người giám định, người phiên dịch hoặc người tiến hành tố tụng; người có lý do cho rằng có thể khỏi vô tư; và người đang thi hành kỷ luật từ hình thức cảnh cáo trở lên.
- Nghị định 250/2025/NĐ-CP hướng dẫn việc thành lập và hoạt động của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự, Điều 5, Điều 20, Điều 23 và Điều 24
