Bài viết theo Thông tư 86/2026/TT-BTC
Danh mục miễn thuế phải gửi trước khi đăng ký tờ khai nhập khẩu miễn thuế đầu tiên. Gửi sau lô hàng đầu là lô đó mất quyền miễn, và không có cách chữa.
- Gửi hồ sơ trước tờ khai nhập khẩu miễn thuế đầu tiên.
- Chủ dự án là người thông báo, kể cả khi nhà thầu mới là người nhập hàng.
- Nhà thầu và công ty cho thuê tài chính dùng chung danh mục chủ dự án đã thông báo.
- Hải quan phản hồi trong 03 ngày làm việc.
- Danh mục lập một lần hoặc theo từng giai đoạn, hạng mục, tổ hợp, dây chuyền.
- Sửa danh mục phải làm trước thời điểm đăng ký tờ khai.
- Sửa mà làm giảm số thuế được miễn thì bị thu hồi phần đã miễn sai.
- Ba trường hợp danh mục bị dừng sử dụng giữa chừng.
- Danh mục bị dừng được thông báo cho hải quan toàn quốc.
Ai thông báo, thông báo ở đâu
- Người thông báo là chủ dự án, tức tổ chức, cá nhân sử dụng hàng hóa: chủ dự án, nhà đầu tư, chủ cơ sở sản xuất, kinh doanh, chủ cơ sở đóng tàu, tổ chức, cá nhân tiến hành hoạt động dầu khí.
- Chủ dự án không trực tiếp nhập khẩu mà nhà thầu chính, nhà thầu phụ hoặc công ty cho thuê tài chính nhập khẩu thì các đơn vị này dùng danh mục do chủ dự án đã thông báo.
- Nơi tiếp nhận là Chi cục Hải quan khu vực nơi thực hiện dự án.
- Dự án thực hiện ở nhiều tỉnh, thành phố: nơi đóng trụ sở chính hoặc nơi quản lý tập trung của dự án.
- Danh mục theo tổ hợp, dây chuyền: Chi cục Hải quan khu vực nơi lắp đặt tổ hợp, dây chuyền.
Nhà thầu chính, nhà thầu phụ và công ty cho thuê tài chính không tự thông báo danh mục riêng.
Họ dùng đúng danh mục mà chủ dự án đã thông báo với cơ quan hải quan.
Vậy nên phải thống nhất danh mục với chủ dự án trước khi ký hợp đồng thầu, không phải lúc hàng đã về cảng.
Hồ sơ thông báo
- Công văn Thông báo Danh mục miễn thuế theo Mẫu số 17 Phụ lục I.
- Danh mục miễn thuế gửi qua Hệ thống theo Mẫu 7a Phụ lục II.
- Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, hoặc văn bản chấp thuận chủ trương đầu tư, hoặc văn bản cho phép đầu tư theo pháp luật chuyên ngành.
| Tình huống | Bản giấy phải nộp |
|---|---|
| Hệ thống gặp sự cố | 02 bản chính Danh mục miễn thuế theo Mẫu số 18 và 01 bản chính Phiếu theo dõi trừ lùi theo Mẫu số 19 |
| Tổ hợp, dây chuyền: máy móc, thiết bị nhập nhiều chuyến, không trừ lùi được số lượng tại thời điểm nhập khẩu | 02 bản chính Danh mục miễn thuế theo Mẫu số 18, không có phiếu theo dõi trừ lùi |
Nguyên tắc xây dựng danh mục
- Hàng hóa phải phù hợp với ngành nghề, lĩnh vực đầu tư, mục tiêu, quy mô, công suất của dự án, cơ sở sản xuất.
- Danh mục xây dựng một lần cho cả dự án, hoặc theo từng giai đoạn, từng hạng mục, từng tổ hợp, dây chuyền phù hợp với thực tế và hồ sơ tài liệu thực hiện dự án.
Sửa danh mục
- Được sửa khi chủ dự án phát hiện việc kê khai có sai, sót hoặc cần sửa đổi.
- Hoặc khi cơ quan hải quan phát hiện sai, sót và yêu cầu chủ dự án sửa đổi, điều chỉnh.
- Danh mục sửa đổi phải thông báo trước thời điểm đăng ký tờ khai nhập khẩu.
- Kèm theo tài liệu chứng minh việc bổ sung, điều chỉnh là phù hợp với nhu cầu của dự án.
Sửa danh mục làm thay đổi số tiền thuế đã được miễn thì cơ quan hải quan nơi tiếp nhận thông báo cho cơ quan hải quan nơi làm thủ tục nhập khẩu.
Nơi đó thu hồi số tiền thuế đã được miễn không đúng quy định, cùng tiền chậm nộp và tiền phạt vi phạm hành chính nếu có.
Vì vậy phải rà kỹ danh mục ngay từ đầu, sửa muộn không chỉ là thủ tục.
Ba trường hợp danh mục bị dừng sử dụng
Áp dụng với danh mục chưa nhập khẩu hết hàng hóa và vẫn còn trong thời hạn nhập khẩu:
- Dự án đầu tư chấm dứt hoạt động theo quy định của pháp luật về đầu tư.
- Dự án ưu đãi đầu tư chuyển nhượng một phần hoặc toàn bộ dự án thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư cho tổ chức, cá nhân khác.
- Chủ dự án có văn bản thông báo không còn nhu cầu nhập khẩu hàng hóa theo danh mục.
Cơ quan hải quan nơi tiếp nhận danh mục thông báo cho cơ quan hải quan trên toàn quốc về việc dừng làm thủ tục miễn thuế.
Cơ quan hải quan nơi đã miễn thuế theo danh mục bị dừng thực hiện xử lý thuế đối với hàng hóa đã miễn thuế theo quy định.
Chuyển nhượng dự án ưu đãi đầu tư vì thế cần tính trước phần hàng hóa đã nhập miễn thuế.
Hết phiếu theo dõi trừ lùi bản giấy
- Cơ quan hải quan nơi làm thủ tục cuối cùng xác nhận lên bản chính phiếu theo dõi trừ lùi.
- Lưu 01 bản chụp, cấp cho người nộp thuế 01 bản chụp.
- Gửi bản chính đến cơ quan hải quan nơi cấp phiếu theo dõi trừ lùi.
Trách nhiệm của chủ dự án
- Lập Danh mục miễn thuế theo đúng các trường hợp được thông báo.
- Thông báo, sửa đổi danh mục và nhận phản hồi qua Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan, trừ trường hợp chưa thực hiện được bằng phương thức điện tử.
- Kê khai chính xác, trung thực, đầy đủ và gửi hồ sơ đúng thời hạn.
- Chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực, đầy đủ của hồ sơ.
- Sử dụng đúng mục đích miễn thuế đối với số hàng hóa này.
- Lưu giữ chứng từ liên quan đến cơ sở xác định hàng hóa miễn thuế.
- Lưu ý cơ quan hải quan kiểm tra việc sử dụng hàng hóa miễn thuế trên cơ sở áp dụng quản lý rủi ro.
Việc cần làm
- Đặt mốc trong kế hoạch dự án: thông báo danh mục xong trước lô hàng đầu tiên.
- Xác định đúng Chi cục Hải quan khu vực phải nộp, nhất là dự án trải nhiều tỉnh.
- Đối chiếu danh mục với mục tiêu, quy mô, công suất ghi trong giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.
- Dự án nhiều giai đoạn: cân nhắc lập danh mục theo từng giai đoạn thay vì một lần cho dễ điều chỉnh.
- Có nhà thầu nhập hàng thay: đưa danh mục của chủ dự án vào hồ sơ thầu.
- Phát hiện sai sót: sửa trước khi đăng ký tờ khai, kèm tài liệu chứng minh phù hợp nhu cầu dự án.
- Nhập theo tổ hợp, dây chuyền: nộp 02 bản chính danh mục giấy, không có phiếu trừ lùi.
- Chuẩn bị chuyển nhượng hoặc chấm dứt dự án: rà lại phần hàng đã nhập miễn thuế trước khi ký.
- Lưu chứng từ chứng minh sử dụng đúng mục đích, vì hải quan kiểm tra theo quản lý rủi ro.
Phải thông báo Danh mục miễn thuế khi nào?
Trước khi đăng ký tờ khai hàng hóa nhập khẩu miễn thuế đầu tiên.
Ai là người thông báo Danh mục miễn thuế?
Chủ dự án, gồm chủ dự án, nhà đầu tư, chủ cơ sở sản xuất kinh doanh, chủ cơ sở đóng tàu, tổ chức và cá nhân tiến hành hoạt động dầu khí.
Nhà thầu nhập khẩu hàng thì có phải lập danh mục riêng không?
Không. Nhà thầu chính, nhà thầu phụ hoặc công ty cho thuê tài chính sử dụng danh mục miễn thuế do chủ dự án đã thông báo với cơ quan hải quan.
Nộp Danh mục miễn thuế ở đâu?
Chi cục Hải quan khu vực nơi thực hiện dự án; nơi đóng trụ sở chính hoặc nơi quản lý tập trung nếu dự án ở nhiều tỉnh, thành phố; nơi lắp đặt tổ hợp, dây chuyền nếu danh mục theo tổ hợp, dây chuyền.
Bao lâu thì hải quan phản hồi?
Tối đa 03 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận hồ sơ, để thông báo đã tiếp nhận, đề nghị bổ sung giải trình, hoặc thông báo hàng hóa không thuộc đối tượng miễn thuế.
Sửa Danh mục miễn thuế phải làm trước khi nào?
Trước thời điểm đăng ký tờ khai nhập khẩu hàng hóa, kèm tài liệu chứng minh việc bổ sung, điều chỉnh phù hợp với nhu cầu của dự án.
Sửa danh mục làm giảm số thuế được miễn thì sao?
Cơ quan hải quan nơi tiếp nhận thông báo cho cơ quan hải quan nơi làm thủ tục nhập khẩu để thu hồi số tiền thuế đã được miễn không đúng quy định, tiền chậm nộp và tiền phạt vi phạm hành chính nếu có.
Khi nào Danh mục miễn thuế bị dừng sử dụng?
Khi dự án đầu tư chấm dứt hoạt động; khi dự án ưu đãi đầu tư được chuyển nhượng một phần hoặc toàn bộ cho tổ chức, cá nhân khác; hoặc khi chủ dự án có văn bản thông báo không còn nhu cầu nhập khẩu theo danh mục.
Hết phiếu theo dõi trừ lùi bản giấy thì xử lý ra sao?
Cơ quan hải quan nơi làm thủ tục cuối cùng xác nhận lên bản chính phiếu, lưu 01 bản chụp, cấp cho người nộp thuế 01 bản chụp và gửi bản chính đến cơ quan hải quan nơi cấp phiếu.
- Thông tư 86/2026/TT-BTC quy định về quản lý thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, Điều 13
