Dán nhãn năng lượng và nghĩa vụ của cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm

02/09/2026

Từ 01/01/2026, nghĩa vụ dán nhãn năng lượng mở rộng sang vật liệu xây dựng và chạm tới cả hàng bán trên sàn thương mại điện tử. Luật 77/2025/QH15 cũng đưa hợp đồng hiệu quả năng lượng vào luật, và cho chứng chỉ quản lý năng lượng cũ một lối chuyển tiếp dài tới hết năm 2030.

Dán nhãn năng lượng rộng thêm hai hướng

• Đối tượng mở rộng từ phương tiện, thiết bị sử dụng năng lượng sang cả vật liệu xây dựng thuộc danh mục phải dán nhãn.
• Chủ thể phải thực hiện gồm cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu, phân phối và kinh doanh, bao gồm cả bán trên nền tảng thương mại điện tử.
• Việc công bố và dán nhãn thực hiện sau khi sản phẩm được thử nghiệm, đánh giá sự phù hợp với tiêu chuẩn quốc gia về hiệu suất năng lượng theo pháp luật về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và pháp luật về đo lường.
• Hàng thuộc danh mục phải được dán nhãn trước khi đưa ra thị trường.

Danh mục hàng phải dán nhãn và lộ trình thực hiện do Bộ trưởng Bộ Công Thương và Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành trong phạm vi quản lý của mỗi bộ. Hai bộ cũng quy định nội dung và quy cách nhãn, điều kiện phòng thử nghiệm, và việc công nhận nhãn năng lượng của phương tiện, thiết bị nhập khẩu.

Cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm

Cơ sở sử dụng năng lượng trọng điểm là cơ sở sử dụng năng lượng hằng năm với khối lượng lớn theo quy định của Chính phủ. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xây dựng và ban hành danh sách trên địa bàn mỗi năm một lần, rồi gửi Bộ Công Thương tổng hợp.

• Cơ sở trọng điểm áp dụng mô hình quản lý năng lượng theo quy định của Bộ trưởng Bộ Công Thương.
• Cơ sở tổ chức duy trì hệ thống đo đếm đáp ứng tiêu chuẩn, bảo đảm tính chính xác của số liệu.
• Cơ sở theo dõi, giám sát tình trạng sử dụng năng lượng, thống kê tình hình tiêu thụ các dạng năng lượng và lập bảng cân bằng năng lượng của cơ sở.
• Mẫu báo cáo định kỳ hằng năm và năm năm, cùng quy định về xây dựng và thực hiện kế hoạch sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, do Bộ trưởng Bộ Công Thương ban hành.

Ba khái niệm mới đưa vào luật

Hoạt động đầu tư kinh doanh của tổ chức dịch vụ năng lượng thực hiện theo pháp luật về doanh nghiệp, pháp luật về đầu tư và pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công tư. Việc đưa hợp đồng hiệu quả năng lượng vào luật tạo nền cho mô hình mà bên cung cấp giải pháp được trả tiền từ chính phần năng lượng tiết kiệm được.

Định mức sử dụng năng lượng

• Bộ trưởng Bộ Công Thương ban hành định mức sử dụng năng lượng áp dụng trong từng ngành sản xuất công nghiệp.
• Riêng ngành sản xuất vật liệu xây dựng thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng thì Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành định mức.
• Bộ trưởng Bộ Công Thương ban hành quy định về định mức sử dụng năng lượng tự dùng trong cơ sở sản xuất, vận chuyển và phân phối năng lượng. Các cơ sở này phối hợp với Bộ Công Thương để xây dựng quy định.
• Đơn vị khai thác than, dầu khí định kỳ không quá năm năm rà soát và cập nhật định mức hao hụt xăng, dầu, than.

Ưu đãi cho đầu tư tiết kiệm năng lượng

• Áp dụng cho tổ chức, cá nhân đầu tư sản xuất sản phẩm và vật liệu tiết kiệm năng lượng; nâng cấp, cải tạo dây chuyền sản xuất hoặc mở rộng quy mô bằng công nghệ tiết kiệm năng lượng; dự án tối ưu hoá việc sử dụng năng lượng hoặc giảm phát thải khí nhà kính.
• Ưu đãi theo quy định của pháp luật về đất đai.
• Vay vốn ưu đãi và hỗ trợ từ Quỹ thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, Ngân hàng Phát triển Việt Nam, Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia, Quỹ Bảo vệ môi trường.
• Hỗ trợ từ Chương trình quốc gia phát triển công nghệ cao và Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.