Bài viết theo Thông tư 86/2026/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 01/07/2026
Khoanh nợ và xóa nợ khác nhau ở chỗ: khoanh nợ có thể bị chấm dứt hiệu lực khi doanh nghiệp hoạt động trở lại, còn xóa nợ thì dứt điểm. Và với nhóm ba trường hợp đầu, người đề nghị xóa nợ lại là cơ quan hải quan, không phải người nộp thuế.
- Khoanh nợ có năm nhóm giấy tờ theo từng trường hợp.
- Chỉ cần thông báo thụ lý đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản là được khoanh.
- Bỏ địa chỉ: cần xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã.
- Doanh nghiệp hoạt động trở lại thì quyết định khoanh bị chấm dứt hiệu lực.
- Xóa nợ nhóm ba trường hợp đầu do cơ quan hải quan đề nghị.
- Xóa nợ do thiên tai, dịch bệnh diện rộng thì người nộp thuế đề nghị.
- Nhóm này phải chứng minh không có khả năng phục hồi và không có khả năng nộp.
- Danh mục giấy tờ nay có cả giấy phép kinh doanh nền tảng thương mại điện tử.
Khoanh tiền thuế nợ
| Trường hợp | Giấy tờ trong hồ sơ |
|---|---|
| Người nộp thuế đã chết, mất năng lực hành vi dân sự | Giấy chứng tử, giấy báo tử hoặc giấy tờ thay thế theo pháp luật về hộ tịch, hoặc quyết định của Tòa án |
| Đang làm thủ tục giải thể | Quyết định giải thể, hoặc thông tin thông báo đang làm thủ tục giải thể trên Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký kinh doanh |
| Đang trong thủ tục phá sản | Thông báo của Tòa án về việc thụ lý đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản, hoặc văn bản đề nghị của Tòa án |
| Không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký | Văn bản xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã |
| Bị thu hồi giấy phép | Văn bản thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, đăng ký hộ kinh doanh, giấy phép hành nghề, đăng ký hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh, hoặc đăng ký, giấy phép hoạt động kinh doanh nền tảng thương mại điện tử |
Người nộp thuế đã được ban hành quyết định khoanh tiền thuế nợ mà sau đó Tòa án hủy quyết định tuyên bố đã chết, mất năng lực hành vi dân sự, hoặc người nộp thuế tiếp tục hoạt động kinh doanh, thì cơ quan hải quan ban hành quyết định chấm dứt hiệu lực của quyết định khoanh.
Nghĩa là khoản nợ quay trở lại, nên đây chỉ là biện pháp tạm dừng.
Xóa tiền thuế nợ
Nhóm do cơ quan hải quan đề nghị
- Hồ sơ mở đầu bằng công văn đề nghị xóa nợ của cơ quan hải quan nơi phát sinh khoản nợ.
- Người nộp thuế đã chết, mất tích, mất năng lực hành vi dân sự: kèm giấy chứng tử, giấy báo tử, hoặc quyết định của Tòa án, hoặc văn bản của cơ quan nhà nước có thẩm quyền chứng minh.
- Phá sản: kèm quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về tuyên bố phá sản doanh nghiệp.
- Bị thu hồi giấy phép: kèm quyết định thu hồi các loại giấy chứng nhận đăng ký, giấy phép, gồm cả đăng ký hoặc giấy phép hoạt động kinh doanh nền tảng thương mại điện tử.
- Thêm các quyết định cưỡng chế hoặc hồ sơ thực hiện biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế, nếu có.
Nhóm do người nộp thuế đề nghị
Áp dụng cho trường hợp bị ảnh hưởng do thiên tai, thảm họa, dịch bệnh có phạm vi rộng. Người nộp thuế chủ động gửi hồ sơ đến cơ quan hải quan.
- Văn bản đề nghị của người nộp thuế theo mẫu.
- Văn bản của cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác nhận việc bị ảnh hưởng do thiên tai, thảm họa, dịch bệnh có phạm vi rộng.
- Quyết định miễn tiền chậm nộp nếu có.
- Quyết định gia hạn nộp thuế nếu có.
- Chứng từ, tài liệu chứng minh không có khả năng phục hồi sản xuất, kinh doanh và không có khả năng nộp tiền thuế nợ.
Hồ sơ phải chứng minh cả không có khả năng phục hồi sản xuất, kinh doanh và không có khả năng nộp tiền thuế nợ.
Có quyết định miễn tiền chậm nộp hoặc gia hạn nộp thuế trước đó thì nộp kèm, vì đó là bằng chứng về diễn biến khó khăn.
Ấn định thuế
- Số tiền thuế ấn định căn cứ vào tên hàng, số lượng, chủng loại, mã số, xuất xứ, trị giá, mức thuế, tỷ giá tính thuế và phương pháp tính thuế.
- Không có số liệu, tờ khai đã bị hủy hoặc không có tờ khai: căn cứ vào hàng hóa giống hệt hoặc hàng hóa tương tự đang lưu trữ tại cơ sở dữ liệu của cơ quan hải quan.
- Trong trường hợp đó, tỷ giá tính thuế áp dụng tỷ giá tại thời điểm ban hành quyết định ấn định thuế.
Việc cần làm
- Đang làm thủ tục giải thể: lấy quyết định giải thể hoặc bản in thông tin trên Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký kinh doanh.
- Nộp đơn phá sản: xin thông báo thụ lý của Tòa án để làm hồ sơ khoanh nợ.
- Ngừng hoạt động tại địa chỉ đăng ký: xin xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã.
- Đã được khoanh nợ mà nay hoạt động lại: lường trước việc quyết định khoanh bị chấm dứt hiệu lực.
- Bị thiên tai, dịch bệnh diện rộng: xin văn bản xác nhận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền sớm.
- Lưu lại quyết định miễn tiền chậm nộp và quyết định gia hạn nộp thuế để nộp kèm hồ sơ xóa nợ.
- Chuẩn bị tài liệu chứng minh không có khả năng phục hồi, đây là phần khó nhất của hồ sơ.
- Doanh nghiệp kinh doanh nền tảng thương mại điện tử: lưu ý giấy phép của mình cũng nằm trong danh mục giấy tờ liên quan.
Khoanh tiền thuế nợ khác xóa nợ thế nào?
Khoanh nợ là biện pháp tạm dừng, có thể bị chấm dứt hiệu lực khi Tòa án hủy quyết định tuyên bố đã chết hoặc mất năng lực hành vi dân sự, hoặc khi người nộp thuế tiếp tục hoạt động kinh doanh. Xóa nợ thì dứt điểm khoản nợ.
Nộp đơn phá sản đã được khoanh nợ chưa?
Hồ sơ khoanh nợ trong trường hợp này là thông báo của Tòa án có thẩm quyền về việc thụ lý đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản, hoặc văn bản đề nghị của Tòa án.
Doanh nghiệp bỏ địa chỉ thì cần giấy gì để khoanh nợ?
Văn bản xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã về việc người nộp thuế không còn hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký kinh doanh với cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan quản lý thuế.
Hoạt động trở lại thì khoản nợ đã khoanh xử lý ra sao?
Cơ quan hải quan ban hành quyết định chấm dứt hiệu lực của quyết định khoanh tiền thuế nợ.
Ai đề nghị xóa tiền thuế nợ?
Với nhóm ba trường hợp đầu thì cơ quan hải quan nơi phát sinh khoản nợ ra công văn đề nghị xóa nợ. Với trường hợp bị ảnh hưởng do thiên tai, thảm họa, dịch bệnh có phạm vi rộng thì người nộp thuế có văn bản đề nghị gửi cơ quan hải quan.
Hồ sơ xóa nợ do thiên tai gồm những gì?
Văn bản đề nghị của người nộp thuế; văn bản của cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác nhận việc bị ảnh hưởng; quyết định miễn tiền chậm nộp nếu có; quyết định gia hạn nộp thuế nếu có; và chứng từ chứng minh không có khả năng phục hồi sản xuất, kinh doanh và không có khả năng nộp tiền thuế nợ.
Bị thu hồi giấy phép thì có được xóa nợ không?
Đây là một trong các trường hợp có hồ sơ xóa nợ, kèm quyết định của cơ quan có thẩm quyền về việc thu hồi các loại giấy chứng nhận đăng ký, giấy phép, trong đó có cả đăng ký hoặc giấy phép hoạt động kinh doanh nền tảng thương mại điện tử.
Ấn định thuế khi không có tờ khai thì căn cứ vào đâu?
Căn cứ vào tên hàng, chủng loại, trị giá, mã số, xuất xứ, mức thuế, phương pháp tính thuế của hàng hóa giống hệt hoặc hàng hóa tương tự đang được lưu trữ tại cơ sở dữ liệu của cơ quan hải quan. Tỷ giá tính thuế áp dụng tỷ giá tại thời điểm ban hành quyết định ấn định thuế.
- Thông tư 86/2026/TT-BTC quy định về quản lý thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, Điều 33, Điều 34 và Điều 35
- Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, Điều 20 và Điều 21
- Nghị định 252/2026/NĐ-CP hướng dẫn Luật Quản lý thuế, Điều 34, Điều 35 và Điều 39
Xem thêm: Nộp dần tiền thuế nợ và miễn tiền chậm nộp với hàng xuất nhập khẩu
