Bài viết theo Thông tư số 99/2025/TT-BTC, phần Nguyên tắc kế toán hàng tồn kho, hiệu lực từ ngày 01/01/2026
Hàng nằm trong kho chưa chắc đã là hàng tồn kho trên báo cáo. Có loại phải chuyển sang tài sản dài hạn, có loại không được ghi vào sổ tài sản của mình.
- Hàng tồn kho gồm tám nhóm, kể cả hàng mua đang đi đường và hàng gửi đi bán.
- Vật tư, phụ tùng dự trữ trên 12 tháng thì trình bày là tài sản dài hạn.
- Sản phẩm dở dang luân chuyển vượt một chu kỳ kinh doanh cũng vậy.
- Hàng nhận giữ hộ, ký gửi, nhận gia công không phải hàng tồn kho của mình.
- Thuế không được hoàn lại khi mua hàng thì tính vào giá trị hàng tồn kho.
- Hàng được tặng kèm khi mua phải ghi nhận riêng theo giá trị hợp lý.
Tám nhóm hàng tồn kho
- Hàng mua đang đi đường.
- Nguyên liệu, vật liệu.
- Công cụ, dụng cụ.
- Sản phẩm dở dang.
- Sản phẩm, gồm thành phẩm và bán thành phẩm.
- Hàng hóa.
- Hàng gửi đi bán.
- Nguyên liệu, vật tư tại kho bảo thuế của doanh nghiệp.
Vật tư, thiết bị, phụ tùng thay thế có thời gian dự trữ trên 12 tháng, hoặc hơn một chu kỳ sản xuất kinh doanh thông thường, không được trình bày là hàng tồn kho trên Báo cáo tình hình tài chính.
Sản phẩm dở dang có thời gian sản xuất, luân chuyển vượt quá một chu kỳ sản xuất kinh doanh thông thường cũng vậy.
Những khoản này trình bày là tài sản dài hạn.
Hàng của người khác nằm trong kho mình
Các loại sản phẩm, hàng hóa, vật tư, tài sản nhận giữ hộ, nhận ký gửi, nhận ủy thác xuất nhập khẩu, nhận gia công, không thuộc quyền sở hữu và kiểm soát của doanh nghiệp, thì không được phản ánh là hàng tồn kho của doanh nghiệp.
Thay vào đó, doanh nghiệp mở sổ chi tiết theo dõi các loại hàng hóa, vật tư, tài sản nhận giữ hộ, ký gửi, ủy thác, gia công, và thuyết minh trên Báo cáo tài chính.
Thuế nào được tính vào giá trị hàng tồn kho
Các khoản thuế, phí phải nộp khi mua, khai thác, sản xuất hàng tồn kho mà không được hoàn lại theo quy định của pháp luật thuế thì được tính vào giá trị hàng tồn kho. Ví dụ thuế giá trị gia tăng đầu vào của hàng tồn kho không được khấu trừ, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế nhập khẩu, thuế bảo vệ môi trường, thuế tài nguyên.
Mua hàng được tặng kèm
Khi mua hàng tồn kho, nếu được nhận kèm thêm sản phẩm, hàng hóa, thì doanh nghiệp phải xác định và ghi nhận riêng sản phẩm, hàng hóa đó theo giá trị hợp lý, tức giá trị thị trường của tài sản được nhận kèm hoặc giá trị của tài sản tương tự.
Ngoại lệ là trường hợp doanh nghiệp không tách riêng sản phẩm, hàng hóa nhận thêm này để sử dụng, cho, biếu, tặng hoặc bán.
Xem thêm: Hạch toán tài khoản 152 nguyên liệu, vật liệu
Phụ tùng dự trữ 2 năm ghi ở đâu trên báo cáo?
Trình bày là tài sản dài hạn, không phải hàng tồn kho, vì thời gian dự trữ trên 12 tháng.
Hàng nhận gia công có phải hàng tồn kho không?
Không. Hàng không thuộc quyền sở hữu và kiểm soát của doanh nghiệp thì mở sổ chi tiết theo dõi và thuyết minh trên Báo cáo tài chính.
Thuế nhập khẩu có tính vào giá hàng không?
Có, nếu là khoản thuế không được hoàn lại theo quy định của pháp luật thuế.
Hàng gửi đi bán có còn là hàng tồn kho không?
Có. Hàng gửi đi bán là một trong tám nhóm hàng tồn kho.
Nhà cung cấp tặng kèm hàng thì ghi thế nào?
Xác định và ghi nhận riêng theo giá trị hợp lý, trừ khi doanh nghiệp không tách riêng phần nhận thêm để sử dụng, cho, biếu, tặng hoặc bán.
Kế toán hàng tồn kho theo chuẩn mực nào?
Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02 Hàng tồn kho.
- Thông tư số 99/2025/TT-BTC hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp, hiệu lực từ 01/01/2026: phần Nguyên tắc kế toán hàng tồn kho.
- Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02 Hàng tồn kho.
[…] Xem thêm: Hàng tồn kho gồm những gì và khi nào không còn là hàng tồn kho […]