Bài viết theo Điều 39 Luật Kế toán số 88/2015/QH13
Thiết lập hệ thống kiểm soát nội bộ là nghĩa vụ luật định của mọi đơn vị kế toán, không phải lựa chọn quản trị. Luật đặt ra hai yêu cầu tối thiểu mà hệ thống đó phải đạt.
- Đơn vị kế toán phải thiết lập hệ thống kiểm soát nội bộ.
- Yêu cầu thứ nhất: tài sản được bảo đảm an toàn, tránh sử dụng sai mục đích.
- Yêu cầu thứ hai: nghiệp vụ được phê duyệt đúng thẩm quyền và ghi chép đầy đủ.
- Kiểm toán nội bộ là việc kiểm tra chính hệ thống kiểm soát nội bộ.
- Kiểm toán nội bộ xác nhận độ tin cậy của báo cáo trước khi trình ký duyệt.
- Kiểm toán nội bộ còn phải đề xuất giải pháp, không dừng ở phát hiện.
Kiểm soát nội bộ là gì
Kiểm soát nội bộ là việc thiết lập và tổ chức thực hiện trong nội bộ đơn vị kế toán các cơ chế, chính sách, quy trình, quy định nội bộ phù hợp với quy định của pháp luật, nhằm bảo đảm phòng ngừa, phát hiện, xử lý kịp thời rủi ro và đạt được yêu cầu đề ra.
Hai yêu cầu bắt buộc
- Tài sản của đơn vị được bảo đảm an toàn, tránh sử dụng sai mục đích, không hiệu quả.
- Các nghiệp vụ được phê duyệt đúng thẩm quyền và được ghi chép đầy đủ, làm cơ sở cho việc lập và trình bày báo cáo tài chính trung thực, hợp lý.
Kiểm toán nội bộ soi cái gì
Kiểm toán nội bộ là việc kiểm tra, đánh giá, giám sát tính đầy đủ, thích hợp và tính hữu hiệu của kiểm soát nội bộ. Nói cách gọn, kiểm soát nội bộ là bộ máy phòng ngừa rủi ro, còn kiểm toán nội bộ là bộ phận soi lại chính bộ máy đó.
Bốn nhiệm vụ của kiểm toán nội bộ
- Kiểm tra tính phù hợp, hiệu lực và hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ.
- Kiểm tra và xác nhận chất lượng, độ tin cậy của thông tin kinh tế, tài chính của báo cáo tài chính và báo cáo kế toán quản trị, trước khi trình ký duyệt.
- Kiểm tra việc tuân thủ nguyên tắc hoạt động, quản lý, việc tuân thủ pháp luật, chế độ tài chính, kế toán, chính sách, nghị quyết, quyết định của lãnh đạo đơn vị kế toán.
- Phát hiện những sơ hở, yếu kém, gian lận trong quản lý và bảo vệ tài sản của đơn vị, đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm cải tiến, hoàn thiện hệ thống quản lý, điều hành.
Nhiệm vụ kiểm tra và xác nhận chất lượng, độ tin cậy của thông tin trên báo cáo tài chính được đặt ở thời điểm trước khi trình ký duyệt.
Nghĩa là kiểm toán nội bộ tham gia ngay trong quy trình lập báo cáo, ở khâu trước chữ ký duyệt.
Chính phủ quy định chi tiết về kiểm toán nội bộ trong doanh nghiệp, cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp.
Xem thêm: Kiểm tra kế toán: ai có thẩm quyền và kéo dài bao lâu
Doanh nghiệp có bắt buộc lập hệ thống kiểm soát nội bộ không?
Có. Đơn vị kế toán phải thiết lập hệ thống kiểm soát nội bộ trong đơn vị.
Hệ thống đó phải đạt yêu cầu gì?
Bảo đảm tài sản an toàn, tránh sử dụng sai mục đích và không hiệu quả; và bảo đảm nghiệp vụ được phê duyệt đúng thẩm quyền, ghi chép đầy đủ.
Kiểm toán nội bộ khác kiểm soát nội bộ thế nào?
Kiểm soát nội bộ là hệ thống phòng ngừa rủi ro. Kiểm toán nội bộ là việc kiểm tra, đánh giá, giám sát tính đầy đủ, thích hợp và hữu hiệu của chính hệ thống đó.
Kiểm toán nội bộ có xem báo cáo tài chính không?
Có. Nhiệm vụ gồm kiểm tra và xác nhận chất lượng, độ tin cậy của thông tin trên báo cáo tài chính và báo cáo kế toán quản trị, trước khi trình ký duyệt.
Phát hiện gian lận rồi thì kiểm toán nội bộ làm gì tiếp?
Đề xuất các giải pháp nhằm cải tiến, hoàn thiện hệ thống quản lý, điều hành hoạt động của đơn vị kế toán.
- Luật Kế toán số 88/2015/QH13: Điều 39.

