Bài viết theo Nghị định 144/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 20/06/2026
Nghị định này thay luôn cả Phụ lục I và Phụ lục II danh mục tài nguyên, khoáng sản xuất khẩu. Doanh nghiệp xuất khẩu khoáng sản phải tra lại danh mục mới, bản cũ không còn dùng.
- Bổ sung nhóm bảo hiểm vào danh mục không chịu thuế giá trị gia tăng.
- Gồm bảo hiểm nhân thọ, sức khỏe, người học và dịch vụ bảo hiểm liên quan đến con người.
- Gồm cả bảo hiểm vật nuôi, cây trồng và dịch vụ bảo hiểm nông nghiệp khác.
- Gồm cả tái bảo hiểm theo pháp luật kinh doanh bảo hiểm.
- Bán nợ nay gồm cả khoản phải trả, khoản phải thu và bán chứng chỉ tiền gửi.
- Sản phẩm xuất khẩu là tài nguyên, khoáng sản: theo danh mục mới.
- Danh mục gồm cả loại đã chế biến thành sản phẩm khác.
- Phụ lục I, Phụ lục II được thay thế toàn bộ.
- Doanh thu hoa hồng đại lý và hoa hồng môi giới bảo hiểm được nêu rõ.
Nhóm bảo hiểm được bổ sung
- Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm sức khỏe, bảo hiểm người học, và các dịch vụ bảo hiểm khác liên quan đến con người.
- Bảo hiểm vật nuôi, bảo hiểm cây trồng, và các dịch vụ bảo hiểm nông nghiệp khác.
- Bảo hiểm tàu, thuyền, trang thiết bị và các dụng cụ cần thiết khác phục vụ trực tiếp đánh bắt thủy sản.
- Tái bảo hiểm theo quy định của pháp luật về kinh doanh bảo hiểm.
- Bảo hiểm các công trình, thiết bị dầu khí, tàu chứa dầu mang quốc tịch nước ngoài do nhà thầu dầu khí hoặc nhà thầu phụ nước ngoài thuê để hoạt động tại vùng biển Việt Nam và vùng biển chồng lấn đặt dưới chế độ khai thác chung.
Bảo hiểm tàu, thuyền, trang thiết bị chỉ thuộc nhóm này khi phục vụ trực tiếp đánh bắt thủy sản.
Bảo hiểm công trình, thiết bị dầu khí và tàu chứa dầu nước ngoài gắn với điều kiện do nhà thầu dầu khí hoặc nhà thầu phụ nước ngoài thuê và hoạt động tại vùng biển Việt Nam hoặc vùng biển chồng lấn.
Bán nợ được mở rộng
Nội dung mới ghi rõ: bán nợ bao gồm bán khoản phải trả và khoản phải thu, bán chứng chỉ tiền gửi.
Trước đây dễ hiểu bán nợ chỉ là bán khoản phải thu. Quy định mới nêu rõ có cả khoản phải trả.
Bán chứng chỉ tiền gửi cũng được đưa vào cùng nhóm.
Tài nguyên, khoáng sản xuất khẩu
- Gồm sản phẩm xuất khẩu là tài nguyên, khoáng sản khai thác chưa chế biến thành sản phẩm khác.
- Và sản phẩm xuất khẩu là tài nguyên, khoáng sản khai thác đã chế biến thành sản phẩm khác, theo định hướng của nhà nước về không khuyến khích xuất khẩu, hạn chế xuất khẩu tài nguyên, khoáng sản thô.
- Cụ thể theo Danh mục tại Phụ lục I và Phụ lục II ban hành kèm Nghị định.
- Phụ lục I, Phụ lục II của nghị định cũ đã được thay thế toàn bộ bằng danh mục mới.
Khi cần điều chỉnh sản phẩm xuất khẩu trong danh mục cho phù hợp bối cảnh kinh tế xã hội, Bộ Công Thương xác định và đề xuất điều chỉnh.
Đề xuất gửi Bộ Tài chính chủ trì, nghiên cứu, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan báo cáo Chính phủ xem xét, quyết định.
Vì vậy doanh nghiệp xuất khẩu khoáng sản nên kiểm tra danh mục theo từng thời kỳ.
Doanh thu hoa hồng đại lý và môi giới bảo hiểm
Nội dung mới nêu: doanh thu hàng hóa, dịch vụ và doanh thu hoa hồng đại lý được hưởng từ hoạt động đại lý bán hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng; doanh thu hoa hồng môi giới dịch vụ bảo hiểm thuộc đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng.
Việc cần làm
- Doanh nghiệp bảo hiểm: rà lại danh mục sản phẩm theo năm nhóm được bổ sung.
- Bảo hiểm tàu thuyền: kiểm tra điều kiện phục vụ trực tiếp đánh bắt thủy sản.
- Có nghiệp vụ tái bảo hiểm: đối chiếu với quy định mới.
- Doanh nghiệp mua bán nợ: phân loại rõ khoản phải thu, khoản phải trả và chứng chỉ tiền gửi.
- Xuất khẩu khoáng sản: tra lại Phụ lục I và Phụ lục II mới, bản cũ đã bị thay thế.
- Kiểm tra sản phẩm của mình thuộc loại chưa chế biến hay đã chế biến thành sản phẩm khác.
- Theo dõi các lần điều chỉnh danh mục do Bộ Công Thương đề xuất.
- Đại lý bán hàng hóa, dịch vụ không chịu thuế: xác định đúng doanh thu hoa hồng đại lý.
- Môi giới bảo hiểm: xác định đúng doanh thu hoa hồng môi giới dịch vụ bảo hiểm.
Những loại bảo hiểm nào được bổ sung vào danh mục không chịu thuế?
Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm sức khỏe, bảo hiểm người học và dịch vụ bảo hiểm khác liên quan đến con người; bảo hiểm vật nuôi, cây trồng và dịch vụ bảo hiểm nông nghiệp khác; bảo hiểm tàu, thuyền, trang thiết bị phục vụ trực tiếp đánh bắt thủy sản; tái bảo hiểm; và bảo hiểm công trình, thiết bị dầu khí, tàu chứa dầu mang quốc tịch nước ngoài.
Bảo hiểm tàu thuyền nào thuộc nhóm này?
Bảo hiểm tàu, thuyền, trang thiết bị và các dụng cụ cần thiết khác phục vụ trực tiếp đánh bắt thủy sản.
Bán nợ gồm những gì?
Bán nợ bao gồm bán khoản phải trả và khoản phải thu, bán chứng chỉ tiền gửi.
Sản phẩm xuất khẩu là khoáng sản xác định theo đâu?
Theo Danh mục tại Phụ lục I và Phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định 144/2026/NĐ-CP, gồm cả khoáng sản chưa chế biến và khoáng sản đã chế biến thành sản phẩm khác theo định hướng không khuyến khích, hạn chế xuất khẩu tài nguyên thô.
Danh mục cũ có còn dùng không?
Không. Danh mục Phụ lục I, Phụ lục II ban hành kèm Nghị định 181/2025/NĐ-CP đã được thay thế bằng danh mục ban hành kèm Nghị định 144/2026/NĐ-CP.
Ai đề xuất điều chỉnh danh mục khoáng sản?
Bộ Công Thương xác định và đề xuất điều chỉnh danh mục, gửi Bộ Tài chính chủ trì nghiên cứu, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan báo cáo Chính phủ xem xét, quyết định.
Doanh thu hoa hồng đại lý được quy định thế nào?
Doanh thu hàng hóa, dịch vụ và doanh thu hoa hồng đại lý được hưởng từ hoạt động đại lý bán hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng; doanh thu hoa hồng môi giới dịch vụ bảo hiểm cũng thuộc đối tượng không chịu thuế.
Nghị định 144/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ khi nào?
Từ ngày 20/06/2026.
- Nghị định 144/2026/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 181/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế giá trị gia tăng, Điều 1, Điều 2 và Điều 5
Xem thêm: Mua trả chậm và phân bổ thuế giá trị gia tăng đầu vào
