Bài viết theo Luật Đầu tư 2025 số 143/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/03/2026
Danh sách cấm có mười một nhóm. Đáng chú ý với người kinh doanh thông thường là thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng, dịch vụ đòi nợ, mua bán bảo vật quốc gia và xuất khẩu di vật, cổ vật.
Mười một nhóm bị cấm
| Nhóm | Nội dung |
|---|---|
| Ma túy | Kinh doanh các chất ma túy quy định tại Phụ lục I của Luật |
| Hóa chất, khoáng vật | Kinh doanh các loại hóa chất, khoáng vật quy định tại Phụ lục II |
| Động thực vật hoang dã | Mẫu vật các loài thực vật, động vật hoang dã khai thác từ tự nhiên thuộc Phụ lục I Công ước về buôn bán quốc tế các loài nguy cấp; mẫu vật thực vật rừng, động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý, hiếm Nhóm I khai thác từ tự nhiên tại Phụ lục III |
| Mại dâm | Kinh doanh mại dâm |
| Người và bộ phận cơ thể | Mua, bán người, mô, xác, bộ phận cơ thể người, bào thai người |
| Sinh sản vô tính | Hoạt động kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên người |
| Pháo nổ | Kinh doanh pháo nổ |
| Dịch vụ đòi nợ | Kinh doanh dịch vụ đòi nợ |
| Bảo vật quốc gia | Kinh doanh mua bán bảo vật quốc gia |
| Di vật, cổ vật | Kinh doanh xuất khẩu di vật, cổ vật |
| Thuốc lá thế hệ mới | Kinh doanh thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng |
Thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng nằm trong danh mục cấm, kể cả bán lẻ và phân phối.
Dịch vụ đòi nợ bị cấm, nên hoạt động thu hồi công nợ phải đi theo con đường pháp lý khác.
Mua bán bảo vật quốc gia và xuất khẩu di vật, cổ vật đều bị cấm kinh doanh.
Doanh nghiệp đăng ký ngành nghề gần với các nhóm này cần rà lại phạm vi hoạt động thực tế.
Ngoại lệ cho nghiên cứu và quốc phòng
Việc sản xuất, sử dụng sản phẩm thuộc nhóm ma túy, hóa chất khoáng vật và mẫu vật động thực vật hoang dã trong phân tích, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học, y tế, sản xuất dược phẩm, điều tra tội phạm, bảo vệ quốc phòng, an ninh thực hiện theo quy định của Chính phủ. Ngoại lệ này áp cho việc sản xuất và sử dụng, khác với hoạt động kinh doanh bị cấm.
Danh mục có thay đổi được không
Căn cứ điều kiện kinh tế xã hội và yêu cầu quản lý nhà nước trong từng thời kỳ, Chính phủ rà soát các ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh và trình Quốc hội sửa đổi, bổ sung Điều 6 cùng các Phụ lục kèm theo Luật. Việc thay đổi phải qua Quốc hội, nên danh mục này ổn định hơn danh mục ngành nghề có điều kiện.
Việc cần làm
- Rà lại ngành nghề đã đăng ký trên giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.
- Đối chiếu hoạt động thực tế với mười một nhóm bị cấm.
- Kinh doanh thuốc lá: xác định rõ có chạm tới thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng hay không.
- Có hoạt động thu hồi công nợ: chuyển sang phương án hợp pháp thay cho dịch vụ đòi nợ.
- Kinh doanh đồ cổ, mỹ nghệ: phân biệt rõ với di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia.
- Kinh doanh mẫu vật động thực vật: kiểm tra nguồn gốc có phải khai thác từ tự nhiên hay không.
- Đơn vị nghiên cứu, y tế: nắm rõ ngoại lệ áp cho sản xuất và sử dụng, theo quy định của Chính phủ.
- Theo dõi các lần Quốc hội sửa đổi Điều 6 và các Phụ lục.
Có bao nhiêu ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh?
Mười một nhóm hoạt động đầu tư kinh doanh bị cấm theo khoản 1 Điều 6 Luật Đầu tư 2025.
Thuốc lá điện tử có được kinh doanh không?
Không. Kinh doanh thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng thuộc danh mục ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh.
Dịch vụ đòi nợ có được phép không?
Không. Kinh doanh dịch vụ đòi nợ thuộc nhóm bị cấm.
Có được mua bán bảo vật quốc gia không?
Không. Kinh doanh mua bán bảo vật quốc gia thuộc danh mục cấm.
Xuất khẩu cổ vật có được không?
Không. Kinh doanh xuất khẩu di vật, cổ vật thuộc danh mục cấm đầu tư kinh doanh.
Nghiên cứu khoa học dùng chất bị cấm thì sao?
Việc sản xuất, sử dụng sản phẩm thuộc nhóm ma túy, hóa chất khoáng vật và mẫu vật động thực vật hoang dã trong phân tích, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học, y tế, sản xuất dược phẩm, điều tra tội phạm, bảo vệ quốc phòng, an ninh thực hiện theo quy định của Chính phủ.
Danh mục chất ma túy và hóa chất bị cấm nằm ở đâu?
Tại Phụ lục I và Phụ lục II ban hành kèm theo Luật Đầu tư 2025.
Ai được sửa danh mục ngành nghề cấm?
Chính phủ rà soát và trình Quốc hội sửa đổi, bổ sung Điều 6 cùng các Phụ lục ban hành kèm theo Luật.
- Luật Đầu tư 2025 số 143/2025/QH15, Điều 6 và các Phụ lục I, II, III
Xem thêm: Ai được đặt ra điều kiện kinh doanh cho doanh nghiệp
