Bài viết theo Thông tư 89/2026/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 01/07/2026
Cơ quan thuế chỉ được yêu cầu giải trình không quá 02 lần cho mỗi hồ sơ khai thuế. Mỗi lần doanh nghiệp có 10 ngày làm việc, và giải trình được thì hồ sơ thuế được chấp nhận.
- Hồ sơ phân loại rủi ro cao thuộc diện kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế.
- Cơ quan thuế dùng công nghệ thông tin để phân loại và lập danh sách.
- Thông báo lần 1 theo Mẫu số 01/KTT, giải trình trong 10 ngày làm việc.
- Chưa đủ căn cứ: thông báo lần 2 theo Mẫu số 02/KTT, thêm 10 ngày làm việc.
- Tối đa 02 lần yêu cầu giải trình cho mỗi hồ sơ.
- Giải trình được: hồ sơ thuế được chấp nhận.
- Ba cách giải trình: trực tiếp, trực tuyến, hoặc gửi qua bưu chính.
- Kiểm tra trực tuyến, từ xa áp dụng cho cả hai loại kiểm tra.
- Dữ liệu chưa đủ căn cứ: cơ quan thuế kiểm tra trực tiếp tại trụ sở.
Kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế
- Đối tượng là người nộp thuế có hồ sơ thuế được phân loại rủi ro cao.
- Cơ quan thuế ứng dụng công nghệ thông tin để phân loại hồ sơ và lập danh sách người nộp thuế có hồ sơ rủi ro cao.
- Cơ quan thuế rà soát, đối chiếu, so sánh, phân tích hồ sơ với cơ sở dữ liệu và quy định pháp luật về thuế.
- Có dấu hiệu khai sai, không chính xác liên quan đến số thuế phải nộp, được miễn, được giảm, được hoàn, còn được khấu trừ chuyển kỳ sau thì ra thông báo yêu cầu giải trình.
| Bước | Nội dung |
|---|---|
| Thông báo lần 1 | Theo Mẫu số 01/KTT. Người nộp thuế giải trình, bổ sung thông tin, tài liệu trong 10 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo |
| Thông báo lần 2 | Khi đã giải trình nhưng chưa đủ căn cứ hoặc còn nội dung cần làm rõ thêm. Theo Mẫu số 02/KTT, thời hạn giải trình, cung cấp thêm tài liệu hoặc khai bổ sung hồ sơ khai thuế là 10 ngày làm việc |
| Giới hạn | Cơ quan thuế thông báo yêu cầu giải trình không quá 02 lần đối với mỗi hồ sơ khai thuế được kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế |
| Kết quả | Giải trình ở lần 1 hoặc lần 2 mà chứng minh số tiền thuế đã khai là đúng thì hồ sơ thuế được chấp nhận |
Trực tiếp tại cơ quan thuế.
Theo phương thức làm việc trực tuyến, giao dịch điện tử.
Gửi văn bản giải trình qua dịch vụ bưu chính.
Doanh nghiệp ở xa có thể chọn cách trực tuyến hoặc bưu chính, không bắt buộc phải lên cơ quan thuế.
Kiểm tra trực tuyến, từ xa
- Áp dụng cho cả kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế và kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế, bằng phương thức điện tử qua cổng giao tiếp điện tử.
- Dựa trên Hệ thống thông tin quản lý thuế và thông tin, dữ liệu người nộp thuế cung cấp bằng phương thức điện tử.
- Việc giải trình, trao đổi, thu thập thông tin, lập biên bản, ban hành văn bản, kết luận, quyết định xử lý đều thực hiện bằng phương thức điện tử.
- Hồ sơ, tài liệu trong quá trình kiểm tra được ký điện tử.
- Kết thúc kiểm tra: các văn bản, tài liệu, dữ liệu điện tử là căn cứ xử lý kết quả được lưu trữ hồ sơ điện tử, và cổng giao tiếp điện tử với người nộp thuế sẽ được đóng.
Cổng giao tiếp điện tử với người nộp thuế sẽ được đóng khi kết thúc kiểm tra.
Doanh nghiệp nên tải về và lưu lại toàn bộ văn bản, biên bản, kết luận trong thời gian cổng còn mở.
Dữ liệu điện tử chưa đủ căn cứ để kết luận và cần xác minh thực tế thì cơ quan thuế kiểm tra trực tiếp tại trụ sở người nộp thuế.
Bốn trường hợp kiểm tra ngay tại cơ quan thuế
- Hoàn thuế giá trị gia tăng với chương trình, dự án ODA viện trợ không hoàn lại do tổ chức được hưởng ưu đãi miễn trừ ngoại giao thực hiện.
- Hoàn thuế giá trị gia tăng với hàng hóa, dịch vụ mua trong nước bằng nguồn viện trợ không hoàn lại không thuộc ODA của cơ quan, tổ chức nước ngoài, do tổ chức được hưởng ưu đãi miễn trừ ngoại giao thực hiện.
- Hoàn thuế giá trị gia tăng với hàng hóa, dịch vụ mua tại Việt Nam của đối tượng được hưởng quyền ưu đãi miễn trừ ngoại giao.
- Kiểm tra trước hoàn thuế sau, kiểm tra sau hoàn thuế, hoặc kiểm tra miễn thuế, giảm thuế mà người nộp thuế không có trụ sở hoặc cơ quan thuế không thể kiểm tra tại trụ sở.
Việc cần làm
- Nhận thông báo giải trình: đếm ngay 10 ngày làm việc từ ngày cơ quan thuế ban hành.
- Chuẩn bị giải trình đủ căn cứ ngay lần 1, vì chỉ có tối đa hai lần.
- Chọn cách giải trình phù hợp: trực tiếp, trực tuyến, hoặc bưu chính.
- Lần 2 còn cho phép khai bổ sung hồ sơ khai thuế, cân nhắc dùng nếu phát hiện sai sót thật.
- Giải trình xong: giữ văn bản xác nhận hồ sơ được chấp nhận.
- Kiểm tra trực tuyến: chuẩn bị chữ ký điện tử cho hồ sơ, biên bản.
- Tải và lưu toàn bộ tài liệu trên cổng giao tiếp điện tử trước khi kiểm tra kết thúc.
- Rà lại hồ sơ khai thuế để giảm khả năng bị phân loại rủi ro cao.
- Doanh nghiệp hoàn thuế thuộc bốn trường hợp đặc thù: chuẩn bị làm việc tại cơ quan thuế.
Ai bị kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế?
Người nộp thuế có hồ sơ thuế được phân loại rủi ro cao, trừ trường hợp thuộc diện kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế theo Luật Quản lý thuế.
Có bao lâu để giải trình?
10 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo, áp dụng cho cả thông báo lần 1 và lần 2.
Cơ quan thuế được yêu cầu giải trình mấy lần?
Không quá 02 lần đối với mỗi hồ sơ khai thuế được kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế.
Giải trình bằng cách nào?
Trực tiếp tại cơ quan thuế, theo phương thức làm việc trực tuyến và giao dịch điện tử, hoặc gửi văn bản giải trình qua dịch vụ bưu chính.
Giải trình được thì sao?
Nếu chứng minh số tiền thuế đã khai là đúng, dù ở lần 1 hay lần 2, thì hồ sơ thuế được chấp nhận.
Kiểm tra trực tuyến áp dụng cho loại kiểm tra nào?
Cả kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế và kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế, thực hiện bằng phương thức điện tử qua cổng giao tiếp điện tử.
Kết thúc kiểm tra trực tuyến thì tài liệu ở đâu?
Các văn bản, tài liệu, dữ liệu điện tử là căn cứ xử lý kết quả kiểm tra được lưu trữ hồ sơ điện tử, và cổng giao tiếp điện tử với người nộp thuế sẽ được đóng khi kết thúc kiểm tra.
Dữ liệu điện tử chưa đủ căn cứ thì sao?
Cơ quan thuế thực hiện kiểm tra trực tiếp tại trụ sở người nộp thuế theo quy định.
Trường hợp nào hoàn thuế nhưng kiểm tra tại cơ quan thuế?
Hoàn thuế giá trị gia tăng cho dự án ODA viện trợ không hoàn lại, hàng hóa dịch vụ mua trong nước bằng nguồn viện trợ không hoàn lại ngoài ODA, hàng hóa dịch vụ mua tại Việt Nam của đối tượng hưởng ưu đãi miễn trừ ngoại giao, và trường hợp người nộp thuế không có trụ sở hoặc cơ quan thuế không thể kiểm tra tại trụ sở.
- Thông tư 89/2026/TT-BTC hướng dẫn Luật Quản lý thuế và Nghị định 252/2026/NĐ-CP, Điều 87, Điều 88 và Điều 89
- Luật Quản lý thuế 2025 số 108/2025/QH15, Điều 22
[…] Xem thêm: Kiểm tra thuế trực tuyến và giới hạn hai lần giải trình […]